5235 Sayılı Kanun Madde 47: Soruşturma ve Kovuşturma Usulü

5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun · Madde 47 · Son kontrol: 18 Ekim 2026

Madde Metni

Madde 47- Bölge adliye mahkemesi başkanı, daire başkanları, üyeleri, Cumhuriyet başsavcısı ve Cumhuriyet savcılarının görevden doğan veya görev sırasında işlenen suçları ile şahsî suçlarından, sıfat ve görevleri gereklerine uymayan tutum ve davranışlarından dolayı haklarında yapılacak soruşturma ve kovuşturmalarda özel kanunlarında yazılı hükümler uygulanır.

Şu kadar ki, bunların görevden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlar nedeniyle soruşturma ve kovuşturma mercii olarak kanunda yazılı ağır ceza mahkemesi ile bu mahkeme nezdindeki Cumhuriyet başsavcısına verilen görevler, en yakın bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin suç türüne göre görevli ceza dairesi ile bu mahkeme nezdindeki Cumhuriyet başsavcısı tarafından yerine getirilir. Kovuşturma mercii Yargıtayın görevli ceza dairesidir.

Bölge adliye mahkemesi başkanı, daire başkanları, üyeleri, Cumhuriyet başsavcısı ve Cumhuriyet savcılarının şahsî suçları hakkında genel hükümlere göre yapılacak soruşturma ve kovuşturma görevi, en yakın bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcısı ile bu bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin suç türüne göre görevli ceza dairesine aittir. (Ek cümle: 18/6/2014-6545/53 md.) Daire kararlarına karşı 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 272 nci maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde temyiz başvurusu yapılabilir.[22]

(Ek fıkra: 17/4/2017-KHK-690/3 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7077/2 md.) Soruşturma aşamasında hâkim kararı gerektiren işlemlere dair Cumhuriyet başsavcılığının talepleri ile kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlara yapılan itirazlar hakkında, soruşturma konusu suçların en ağırına bakmakla görevli bölge adliye mahkemesi ceza dairesini numara itibarıyla izleyen ceza dairesi başkanı tarafından karar verilir. Suçun son numaralı ceza dairesinin görevine girmesi halinde talebi inceleme yetkisi birinci ceza dairesi başkanına aittir. Hâkim kararı gerektiren işlemlerde başkanın verdiği kararlara karşı yapılan itirazı, numara itibarıyla izleyen ceza dairesi başkanı inceler. Son numaralı daire başkanının kararı, birinci ceza dairesi başkanı tarafından incelenir.

(Ek fıkra: 17/4/2017-KHK-690/3 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7077/2 md.) Bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet savcıları ile ceza dairelerinin idarî yaptırım kararı verme yetkisi bakımından 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 22 ila 31 inci maddeleri uygulanır. Cumhuriyet savcısının verdiği idarî yaptırım kararlarına karşı bölge adliye mahkemesi ceza dairesine başvurulabilir.

Değişiklik ve Yürürlük Notları

[22] 18/6/2014 tarihli ve 6545 sayılı Kanunun 53 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “başkan ve üyeleri ile” ibaresi “başkanı, daire başkanları, üyeleri,” şeklinde değiştirilmiştir.

Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız.

Madde Gerekçesi

Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî TBMM belgesinden (TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 146 – Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun Tasarısı (1/521)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Değişiklik gerekçeleri, değiştirici kanunun resmî gerekçesinden (TBMM sıra sayısı/teklif metni veya Mevzuat Bilgi Sistemi) aynen aktarılmıştır; eşleşme, bu maddedeki resmî değişiklik işareti (tarih–kanun/madde) ve değiştirici kanunun TBMM'de kabul edilen metniyle doğrulanmıştır. Gerekçeler teklif veya tasarı metnine ilişkindir; madde komisyonda veya Genel Kurulda değiştirilmiş olabilir. Maddede 690 sayılı KHK (17/4/2017) ile yapılan değişikliklerin gerekçesi bu sayfada yer almamaktadır (resmî gerekçe metni okunabilir biçimde bulunamadı, eşleşme doğrulanamadı veya değişiklik kanun hükmünde kararnameyle yapıldı). Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.

Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 47)

Madde 47. - Maddede, bölge adliye mahkemesi başkanı, daire başkanları, üyeleri, Cumhuriyet başsavcısı ve Cumhuriyet savcılarının görevden doğan veya görev sırasında işlenen suçları ile şahsî suçlarından dolayı haklarında yapılacak soruşturma ve kovuşturmalarda bunların tâbi oldukları özel kanunlarda yazılı hükümlerin uygulanacağı ifade edilmekte, ayrıca bu soruşturma ve kovuşturmada görevli ve yetkili merciler gösterilmektedir.

Değişiklik Gerekçesi: 6545 sayılı Kanun m. 53 (18/6/2014)

Madde 37- 5235 sayılı Kanunun 47 inci maddesinin mevcut üçüncü fıkrasında bölge adliye mahkemesinde görev yapan ve şahsi suçları nedeniyle haklarında yargılama yapılacak olan kişiler sayılırken “Bölge adliye mahkemesi başkan ve üyeleri” ifadesi kullanılmaktadır. Bu ifadenin “daire başkanları”nı kapsamadığı tartışmalarına yol açabileceği düşünülerek maddeye “daire başkanları” ifadesi de eklenmektedir. Ayrıca, bölge adliye mahkemesi dairelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği kararlara karşı temyiz yolunun açık olduğunu belirtmek bakımından üçüncü fıkraya cümle eklenmektedir.

Kaynak: TBMM 24. Dönem, S. Sayısı: 592 – Kanun Tasarısı madde 37 gerekçesi (kabul edilen 6545 sayılı Kanunun 53. maddesine karşılık gelir).

Değişiklik Gerekçesi: 7077 sayılı Kanun m. 2 (1/2/2018)

MADDE 3- Madde ile, istinaf başsavcılığınca yürütülen soruşturmalar aşamasında hâkim kararı gerektiren işlemlere dair Cumhuriyet başsavcılığının talepleri ile kovuşturmaya ie yer olmadığına dair kararlara yapılan itirazlar hakkında karar vermeye yetkili merciler i belirlenmektedir. Ayrıca, bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet savcıları ile ceza dairelerinin idari yaptırım kararı verme yetkisi bakımından 5326 sayılı Kabahatler Kanununa atıf ) yapılmakta ve Cumhuriyet savcısının verdiği idari yaptırım kararlarına karşı bölge adliye i mahkemesi ceza dairesine başvurulabilmesi imkânı getirilmektedir.

Kaynak: TBMM 26. Dönem – Kanun Teklifi metni – Kanun Teklifi madde 3 gerekçesi (kabul edilen 7077 sayılı Kanunun 2. maddesine karşılık gelir). Bu gerekçe, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuştur; yazım farklılıkları olabilir, esas olan resmî belgedir.

Madde Künyesi

Kanun5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun
MaddeMadde 47
BölümÜçüncü Kısım – Bölge Adliye Mahkemeleri › Dördüncü Bölüm – Ortak Hükümler
Kanundaki BaşlıkSoruşturma ve kovuşturma usulü
DurumYürürlükte
Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
Resmî GerekçeBu sayfada (TBMM S. Sayısı 146, değişiklik gerekçesi)
Son Kontrol18 Ekim 2026

Kanunda Gezinme

‹ Madde 46 · Madde 48 ›

Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun: tüm maddeler

Mevzuat aramasına dön

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.