6183 Sayılı Kanun Madde 1: Kanunun Şümulü

1 nci maddede Devlet özel idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim, harç, vergi cezası, para cezası gibi asli, gecikme zammı, faiz gibi fer'i kamu alacaklariyle bunların kovuşturma giderleri hakkında bu kanun hükümleri uygulanır şeklinde sevkolunan hükümle bir taraftan kamu alacağının mahiyeti tesbit ve diğer taraftan da kanunun konusu, kamu idarelerinin kamu haklarından doğan alacaklarına hasredilmek suretiyle kanunun şümul sahası tâyin edilmiş ve para cezaları hakkında Türk Ceza Kanununun hapse tahvil bakımından ihtiva ettiği hususi hükümler nazara alınarak bu hükümler mahfuz tutulmuştur.

Tasarı Madde 1 :

Tasarının şümulünü ifade eden bu maddeye (Ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafları) ilâve edilmiştir. Filhakika bu masraflar da âmme alacağı mahiyetinde olduğu halde şümul maddesinde sayılan vergi, resim, harç, ilâh.. şeklinde tâdat olunan âmme alacakları şümulüne girmediğinden maddede ayrıca zikri lüzumlu görülmüştür. Bu alacaklar halen de Tahsili Emval Kanununa göre takip edilmektedir.

Bu maddede yapılan ikinci bir hüküm değişikliği tasarının 2 nci maddesinin reddi dolayısiyle bu maddeye yapılan bir ilâveye taallûk etmektedir.

Tasarının ret edilen 2 nci maddesi âmme idarelerinin akitten, haksız iktisaptan doğanlar dışında kalan alacakları hakkında bu kanun hükümlerini tatbika Vekiller Heyetini salâhiyetli kılmakta idi. Âmme idarelerinin müstakbel inkişafları göz önüne alınarak ilerde ihdas edilebilecek her hangi bir âmme alacağının tahsilini de akitten, haksız fiil ve haksız iktisaptan doğmuş olmamak şartiyle, bu kanun şümulüne almak ve kanuna müstakbel inkişaflar karşısında bir elâstikiyet vermek düşüncesi ile Hükümetçe sevkedilmiş olan böyle bir hükmün kabulünde esas itibariyle bir mahzur görülmemekle beraber, bu nevi alacakları da bu kanun hükümlerine tâbi tutmak salâhiyetinin Vekiller Heyetine tanını ması prensip itibariyle kabul edilmediğinden, reddedilen 2 nci madde yerine birinci maddeye aynı maksadı sağlıyacak bir ilâve yapılmıştır.

Yukarda da işaret edildiği veçhile bu nevi âmme alacaklarının aynı zamanda haksız fiil ve haksız iktisaptan mütevellit olmaması icabedeceğinden ve tatbikatta ekseriya vâkı olduğu veçhile memurların fazlai mehuzatından mütevellit tahakkuk ettirilen borçları haksız iktisap mahiyetinde olduğundan, bittabi bunlar hakkında işbu kanun hükümleri tatbik edilemiyeceği gibi borçlu addedilenlerin yazılı muvafakati mevcut olmadıkça mahsup ve tevkif muamelesi de yapılamıyacak ve bu fazlai mehuzatın takip ve tahsili ancak umumi adalet mahkemelerinden karar istihsaline vabeste bulunacaktır.

Birinci madde alacakların takip masraflarının da bu kanun hükümlerine göre takip olunacağını hükme bağlamaktadır ki, bu hüküm bittabi bu kanun mevzuuna giren bütün alacakların takip masraflarına şâmil bulunmaktadır.

Tasarı Madde 2 :

Bu madde kaldırılmış, aynı maksadı sağlamak üzere 1 nci maddeye hüküm konulmuştur. Mucip sebebi 1 nci madde hakkında verdiğimiz izahatta gösterilmiştir.