Ana Sayfa › Mevzuat › Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun › Madde 103
6183 Sayılı Kanun Zamanaşımı ve Terkin
6183 Sayılı Kanun Madde 103: Zamanaşımının Kesilmesi
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun · Madde 103 · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Madde Metni
Madde 103 – Aşağıdaki hallerde tahsil zamanaşımı kesilir:
1. Ödeme,
2. Haciz tatbikı,
3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat,
4. Ödeme emri tebliği,
5. Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi,
6. Yukardaki 5 sırada gösterilen muamelelerden her hangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbikı veya bunlar tarafından yapılması,
7. İhtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi,
8. Amme alacağının teminata bağlanması,
9. Kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi,
10. İki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi.
11. (Ek: 25/12/2003-5035/5 md.) Amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması.
Kesilmenin rasladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma karariyle kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı yeni vade gününün rasladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın kaza mercilerince durdurulması hallerinde zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rasladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür.
Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız.
Madde Gerekçesi
Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî yasama belgesinden (TBMM 9. Dönem, S. Sayısı: 286 – Kamu alacaklarının tahsil usulü hakkında kanun lâyihası (1/464)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Kanunlaşan 103. madde, tasarının 182. maddesine karşılık gelir; gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Madde komisyon görüşmelerinde önemli ölçüde değiştirildiğinden, tasarı gerekçesi kabul edilen metinden farklı bir düzenlemeye ilişkin olabilir. Bu bölüm, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuş ve sayfa görüntüleriyle satır satır karşılaştırılarak düzeltilmiştir; basılı metindeki dizgi hataları olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir. Değişiklik gerekçeleri, değiştirici kanunun resmî gerekçesinden (TBMM sıra sayısı/teklif metni veya Mevzuat Bilgi Sistemi) aynen aktarılmıştır; eşleşme, bu maddedeki resmî değişiklik işareti (tarih–kanun/madde) ve değiştirici kanunun TBMM'de kabul edilen metniyle doğrulanmıştır. Gerekçeler teklif veya tasarı metnine ilişkindir; madde komisyonda veya Genel Kurulda değiştirilmiş olabilir. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.
Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 182)
181 ilâ 185 nci maddelerde zaman aşımı ve terkin hükümleri yer almıştır. 181 nci maddede tahsil zaman aşımı bütün kamu alacakarı için 5 sene olarak kabul edilmiş, ancak para cezaları hususi kanunlarındaki zaman aşımı müddetlerine terkedilerek ceza prensiplerine göre tâyin edilmiş olan bu müddetlere riayet edilmiştir.
182 nci madde zaman aşımının kesilmesi hallerini saymıştır. Tahsili Emval Kanununa göre yapılan takipte yalnız fiilen haciz tatbiki zaman aşımını kesmektedir. Halbuki umumi icrada borçluya borçlu sıfatını ihtar eden her icrai muamele zaman aşımını kesebilmektedir. yapılan tadatta da bu esasa uyulmuştur.
7 nci bentte kaza mercilerinin bozma kararı vermesi zaman aşımını kesme sebebi sayılmıştır. Filhakika zaman aşımının mebdei borcun vâdesinin rasladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başı olarak alınmıştır. İtirazlı vergiler komisyon kararları ile tahsil edilebilir hale geldiğinden ilk tasdik kararında bir vâde günü belirecek, bozma ile tahsilât duracak, bazma üzerine alınacak ikinci bir komisyon kararı ile o karara göre tahsilât mümkün olacak ve ikinci bir vâde günü daha belirecektir. Eğer bozma zaman aşımını kesen bir sebep olarak değil de, durduran bir sebep olarak alınırsa iki vâde, binnetice 28 alacak iki zaman aşımı başlangıcı belirecektir, ki, hangisinin mebde olarak alınacağı mesele olacaktır. Bu sebeple bozma zaman aşımını kesen bir sebep olarak alınmış ve ilk vâdenin nazarı itibara alınmasına mahal kalmamıştır. Bozmadan sonra belirecek yeni vâdeyi takip eden yıl başından itibaren zaman aşımı yeniden işlemeye başlıyacaktır.
On binlerce borçlunun zaman aşımı sürelerini teker teker ve senenin her gününde takibe imkân olmadığından gerek 181, gerek 182 nci maddelerde zaman aşımı başlangıçları daima vâdeyi ve kesilmeyi takip eden yıl başından itibaren alınmakta ve kamu idarelerinin daima yıl sonlarını kellamak suretiyle zaman aşımı sürelerini takip edebilmelerine imkân verilmektedir.
Geçici Komisyonu Raporundaki Açıklama
Tasarı Madde 182 (Değişik 103) :
6 ncı fıkra, ilk beş fıkradaki fiillerin yabancı şahısların mümessilleri tarafından yapılması halini de kavrıyacak şekilde tadil edilmiştir. 8, 9 ncu fıkralarda ve maddenin son fıkrasında yapılan değişiklikler, sadece lisan bakımından yapılmış tadillerden ibarettir.
Değişiklik Gerekçesi: 5035 sayılı Kanun m. 5 (25/12/2003)
Madde 5. - Amme alacaklarının yeniden yapılandırılmasına ilişkin özel kanunlar gereğince bugüne kadar uygulanmakta olan düzenlemelerde borçların yeniden vadelendirilmeleri 6183 sayılı Kanunun tahsil zamanaşımı ile ilgili hükümleri uyarınca belirli vadeli borçların zamanaşımına uğramaları sonucunu beraberinde getirebilmektedir.
Yapılan bu düzenleme ile, özel kanunları gereği borçlarını yeniden yapılandırmak üzere başvuruda bulunan, ancak ödeme yapmayan mükelleflerden aranılacak olan kamu alacaklarının tahsilinde ortaya çıkabilecek bu sorunun çözümlenmesi amaçlanmaktadır.
Kaynak: TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 316 – Kanun Tasarısı madde 5 gerekçesi.
Hukuk Sözlüğünde İlgili Terimler
Madde Künyesi
- Kanun6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
- MaddeMadde 103
- BölümÜçüncü Kısım – Zamanaşımı, Terkin, Yasaklar ve Cezalar ve Son Hükümler › Birinci Bölüm – Zamanaşımı ve Terkin
- Kanundaki BaşlıkZamanaşımının kesilmesi
- DurumYürürlükte
- Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Resmî GerekçeBu sayfada (TBMM S. Sayısı 286, değişiklik gerekçesi)
- Son Kontrol27 Ekim 2026
Kanunda Gezinme
Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun: tüm maddeler
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.