Ana Sayfa › Mevzuat › İnfaz Hâkimliği Kanunu › Madde 5
4675 Sayılı Kanun
İnfaz Hâkimliği Kanunu Madde 5: İnfaz Hâkimliğine Şikâyet ve Usulü
4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · Madde 5 · Son kontrol: 18 Ekim 2026
Madde Metni
Madde 5 – Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde hükümlü ve tutuklular hakkında yapılan işlemler veya bunlarla ilgili faaliyetlerin ya da Cumhuriyet savcısının ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin verdiği kararların kanun veya diğer mevzuat hükümlerine aykırı olduğu gerekçesiyle bu karar, işlem veya faaliyetlerin öğrenildiği tarihten itibaren onbeş gün, herhalde yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde şikâyet yoluyla infaz hâkimliğine başvurulabilir.[5]
Şikâyet, dilekçe ile doğrudan doğruya infaz hâkimliğine yapılabileceği gibi; Cumhuriyet başsavcılığı veya ceza infaz kurumu ve tutukevi müdürlüğü aracılığıyla da yapılabilir. İnfaz hâkimliği dışında yapılan başvurular hemen ve en geç üç gün içinde infaz hâkimliğine gönderilir. Sözlü yapılan şikâyet, tutanağa bağlanır ve bir sureti başvurana verilir.
Şikâyet yoluna, kendisi ile ilgili olmak kaydıyla hükümlü veya tutuklu ya da eşi, anası, babası, ayırt etme gücüne sahip çocuğu veya kardeşi, müdafii, kanunî temsilcisi veya ceza infaz kurumu ve tutukevi izleme kurulu başvurabilir.
Şikâyet yoluna başvurulması, verilen kararın, yapılan işlem veya faaliyetin yerine getirilmesini durdurmaz. Ancak, infaz hâkimi giderilmesi güç veya imkansız sonuçların doğması ve karar, işlem veya faaliyetin açıkça hukuka aykırı olması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda karar, işlem veya faaliyetin ertelenmesine veya durdurulmasına karar verebilir.
Değişiklik ve Yürürlük Notları
[5] 2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 133 üncü maddesiyle, bu fıkrada yer alan “, tüzük ve yönetmelik hükümleri ile genelgelere” ibaresi “veya diğer mevzuat hükümlerine” şeklinde değiştirilmiştir.
[4] 14/4/2020 tarihli ve 7242 sayılı Kanunun 5 inci maddesiyle, birinci fıkraya “ilgili faaliyetlerin” ibaresinden sonra gelmek üzere “ya da Cumhuriyet savcısının ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin verdiği kararların” ibaresi ile “gerekçesiyle bu” ibaresinden sonra gelmek üzere “karar,” ibaresi, dördüncü fıkrasına “başvurulması,” ibaresinden sonra gelmek üzere “verilen kararın,”, “doğması ve” ibaresinden sonra gelmek üzere “karar,” ve “gerçekleşmesi durumunda” ibaresinden sonra gelmek üzere “karar,” ibaresi eklenmiştir.
Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız.
Madde Gerekçesi
Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî TBMM belgesinden (TBMM 21. Dönem, S. Sayısı: 667 – İnfaz Hâkimliği Kanunu Tasarısı (1/849)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.
Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 5)
Madde 5. – Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde hükümlü ve tutuklular hakkında yapılan işlemlerin veya onlarla ilgili faaliyetlerin kanun, tüzük ve yönetmelik hükümleri ile genelgelere aykırı olduğu iddiasıyla bu işlem veya faaliyetlerin öğrenildiği tarihten itibaren onbeş gün, her halde yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde infaz hâkimliğine şikâyet yoluyla başvurulabileceği belirtilmiştir.
Ayrıca maddede şikâyette bulunma usulü ile şikâyetin yapılabileceği merciler gösterilmiş; infaz hâkimliği dışında yapılan başvuruların en geç üç gün içinde infaz hâkimliğine gönderileceği belirtilerek yapılan işlem veya faaliyet nedeniyle hükümlü ve tutukluların mağduriyetlerinin önüne geçilmesi amaçlanmış, ayrıca sözlü olarak yapılan şikâyetin tutanağa bağlanıp bir suretinin başvurana verileceği belirtilmiştir.
İnfaz hâkimliğine başvuru, kural olarak yapılan işlem veya faaliyetin yerine getirilmesini durdurmayacaktır. Ancak maddede sayılan hâl ve koşulların birlikte gerçekleşmesi durumunda infaz hâkimi, yapılan işlem veya faaliyetin durdurulmasına veya ertelenmesine karar verebilecektir.
Hukuk Sözlüğünde İlgili Terimler
Madde Künyesi
- Kanun4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu
- MaddeMadde 5
- Kanundaki Başlıkİnfaz hâkimliğine şikâyet ve usulü
- DurumYürürlükte
- Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Resmî GerekçeBu sayfada (TBMM S. Sayısı 667)
- Son Kontrol18 Ekim 2026
Kanunda Gezinme
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.