Ana Sayfa › Mevzuat › Nüfus Hizmetleri Kanunu › Madde 15
5490 Sayılı Kanun Doğum
Nüfus Hizmetleri Kanunu Madde 15: Bildirim Yükümlülüğü ve Süresi
5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu · Madde 15 · Son kontrol: 18 Ekim 2026
Madde Metni
MADDE 15- (Değişik: 19/10/2017-7039/5 md.)
(1) Sağ olarak dünyaya gelen her çocuğun, doğumdan itibaren Türkiye’de otuz gün içinde nüfus müdürlüğüne, yurt dışında ise altmış gün içinde dış temsilciliğe bildirilmesi zorunludur. Doğum bildirimleri, doğumu gerçekleştiren sağlık kuruluşlarına da yapılabilir.
(2) Sağlık kuruluşları ve sağlık kuruluşları dışında sağlık personeli nezaretinde gerçekleşen doğumlar, ilgili sağlık birimince bulunulan yer nüfus müdürlüğüne beş iş günü içinde bildirilir. Bildirimde, doğumun sağlık kuruluşunda veya sağlık personeli nezaretinde olduğunu ispatlayan rapor veya resmi belge ve doğum tescil isteğini belirten form dilekçe yer alır.
(3) Sağlık personeli nezaretinde gerçekleşmeyen doğum bildirimi; gebelik sırasında anneyi takip eden tabip ya da sağlık mesleği mensubunca düzenlenecek rapor veya belge ile yapılır.
(4) Sağlık personelinin takibi dışında doğan çocukların doğum bildirimi nüfus müdürlüklerine sözlü beyanla yapılır. Her sözlü beyanda mülki idare amirinin emri ile aile hekimlerince beyanların doğruluğunun araştırılması zorunludur.
(5) Doğum bildirimi; veli, vasi, kayyım, bunların bulunmaması hâlinde çocuğun büyük ana, büyük baba veya ergin kardeşleri ya da çocuğu yanında bulunduranlar tarafından yapılır. Çocuğa konulan ad, üç adı geçmemek üzere ve kısaltma yapılmadan yazılır. Doğum ve gebelik raporu ile doğumun bildirilmesi ve doğum tutanağının düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslar Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenir.
(6) Yurt dışındaki doğum bildirimleri, yabancı makamlardan alınmış resmî belge veya raporun dış temsilciliğe verilmesi ile yapılır. Doğum bildiriminin dış temsilciliğe bizzat yapılamaması hâlinde, yabancı makamlardan alınmış resmî belge veya rapor ile çocuğa konulan adın belirtildiği dilekçe, ana ve babanın kimlik bilgilerini gösteren belgelerle birlikte dış temsilciliğe gönderilmesi suretiyle de yapılabilir.
(7) Ölü doğan çocuklar aile kütüğüne yazılmaz. Bir doğumda birden fazla çocuk doğması hâlinde bunlar, doğuş sırasıyla yazılır.
Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız.
Madde Gerekçesi
Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî TBMM belgesinden (TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 1123 – Nüfus Hizmetleri Kanunu Tasarısı (1/1177)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Değişiklik gerekçeleri, değiştirici kanunun resmî gerekçesinden (TBMM sıra sayısı/teklif metni veya Mevzuat Bilgi Sistemi) aynen aktarılmıştır; eşleşme, bu maddedeki resmî değişiklik işareti (tarih–kanun/madde) ve değiştirici kanunun TBMM'de kabul edilen metniyle doğrulanmıştır. Gerekçeler teklif veya tasarı metnine ilişkindir; madde komisyonda veya Genel Kurulda değiştirilmiş olabilir. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.
Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 15)
Madde 15.- Madde, bazı ifade farklılıkları ile 1587 sayılı Kanunun 7, 9 ve 16 ncı maddeleri ile 3080 sayılı Kanunla değişik ek 1 ve ek 2 nci maddelerini karşılamaktadır.
Maddede doğumla ilgili olarak bildirim yükümlülüğü verilen kişiler, bildirim süresi, şekli ve bildirimin yapılacağı makam belirlenmektedir. Madde, doğum bildirimi üzerine tutanak düzenlenmesini de hükme bağlamaktadır.
Değişiklik Gerekçesi: 7039 sayılı Kanun m. 5 (19/10/2017)
MADDE 5- 5490 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin birinci fıkrası yürürlükteki Kanunun 15 inci maddesinin birinci fıkrasını karşılamaktadır. Bu fıkraya doğum bildirimlerinin sağlık kuruluşlarına da yapılabilmesi hususu ilave edilmiştir.
İkinci fikra ile sağlık kuruluşları ve sağlık kuruluşları dışında sağlık personeli nezaretinde gerçekleşen doğumların bildiriminin; doğumun sağlık kuruluşunda veya sağlık personeli nezaretinde olduğunu ispatlayan rapor veya resmi belge ve doğum tescil isteğini belirten form dilekçe ilgili sağlık birimince bulunulan yer nüfus müdürlüğüne 5 gün içinde yapılması, üçüncü fikra ile sağlık personeli nezaretinde gerçekleşmeyen doğum bildiriminin gebelik sırasında anneyi takip eden tabip ya da sağlık mesleği mensubunca düzenlenecek rapor veya belge ile yapılması, dördüncü fikra ile sağlık personeli takibi dışında doğan çocukların doğum bildiriminin sağlık kuruluşlarınca kayıt altına alındıktan sonra doğuma ilişkin rapor veya belge ile yapılması öngörülmüştür.
Dördüncü fikra ile sağlık personelinin takibi dışında doğan çocukların doğum bildiriminin nüfus müdürlüklerine sözlü beyanla yapılması, ayrıca beyanın teyidi amacıyla mülki idare amirinin emriyle, aile hekimlerinin aracılığıyla araştırma yaptırılması hüküm altına alınmaktadır.
i 5490 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin beşinci fıkrası ile mevcut fıkrada yer alan doğum bildiriminin veli, vasi, kayyım, bunların bulunmaması halinde çocuğun büyük ana, büyük baba veya ergin kardeşleri ya da çocuğu yanında bulunduranlar tarafından yapılacağı düzenlemesine ilave olarak çocuğa konulan adın, üç adı geçmemek üzere ve kısalima yapılmadan yazılması, ayrıca doğum ve gebelik raporu ile doğumun bildirilmesi ve doğum i tutanağının düzenlenmesine ilişkin usul ve esasların, Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenmesi hususları eklenmiştir.
i Altıncı fikra yürürlükteki Kanunun 15 inci maddesinin üçüncü fikrasını, yedinci fikra da yürürlükteki Kanunun 15 inci maddesinin altıncı fıkrasını karşılamaktadır.
Kaynak: TBMM 26. Dönem – Kanun Tasarısı metni – Kanun Tasarısı madde 5 gerekçesi. Bu gerekçe, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuştur; yazım farklılıkları olabilir, esas olan resmî belgedir.
Madde Künyesi
- Kanun5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu
- MaddeMadde 15
- BölümÜçüncü Kısım – Nüfus Olayları › Birinci Bölüm – Doğum
- Kanundaki BaşlıkBildirim yükümlülüğü ve süresi
- DurumYürürlükte
- Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Resmî GerekçeBu sayfada (TBMM S. Sayısı 1123, değişiklik gerekçesi)
- Son Kontrol18 Ekim 2026
Kanunda Gezinme
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.