Yargıtay Kanunu Madde 33: Birinci Başkanlık Kurulu Üyelerinin Nitelik ve Seçimleri

Madde 13- Yargılama, bu faaliyeti yürüten hâkim ve savcıların çeşitli etkilere karşı teminat altına alınmasını zorunlu kılar. Koruma tedbirleri ve diğer yargılama faaliyetlerine dayalı tazminat davalarının doğrudan hâkim ve savcıya karşı açılması, adil yargılama ortamını yok eder. Bu itibarla söz konusu davalar, ancak devlete karşı açılabilmelidir. Dünyadaki sistem, anayasal düzenimiz (Anayasa. m. 19, 40, 129), Ceza Muhakemesi Kanunu (m. 141 ilâ 144) ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 46 ve devamı maddelerinde öngörülen model de bu doğrultudadır.

1086 sayılı Kanunun 573 ilâ 576 ncı maddelerinde öngörülen “hâkimin şahsen sorumlu tutulması” ilkesi ilgililerce kötüye kullanılarak, hâkim hakkında ret sebepleri ihdas edilmesi kolaylaşmakta, bu yol, bazı davalarda hâkimi davadan çekinmeye zorlama aracı olarak kullanılabilmekte ve böylece mahkemelerin gereği gibi çalışmasına ve adaletin selametle dağıtılmasına engel olunmaktadır. Bu itibarla, hukuk devleti ilkesi ile de çeliştiği için artık terk edilen, yargısal faaliyetlerden doğan zararlar yönünden sadece hâkimin kişisel sorumluluğunu öngören bir anlayıştan ülkemizde de vazgeçilerek, bu sorumluluktan dolayı davanın Devlete karşı açılması, hem meydana gelebilecek tehlikeli ve zararlı durumun düzeltilip tamir edilmesi, hem de haksız davaların önlenmesi, ayrıca 6100 sayılı Kanunun 46 ncı maddesine paralellik sağlanması amacıyla, 1086 sayılı Kanunun 573 üncü maddesinde değişiklik yapılmaktadır.

Tasarıyla, Danıştay ve Yargıtay dairelerinin görevlerinin kanunla belirlenmesi sisteminden vazgeçilerek, bu görevlerin belirlenmesi yeni esaslara bağlanmaktadır. Bunun sonucu olarak, Danıştay Kanununun 26/A, 28 inci, 29 uncu, 30 uncu, 31 inci, 32 nci, 33 üncü, 34 üncü, 34/A, 34/B, 34/C ve 37 nci maddeleri ile Yargıtay Kanununun 17 nci maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendi ve 33 üncü maddesinin birinci fıkrası yürürlükten kaldırılmaktadır.

Öte yandan bu maddeyle, Hâkimler ve Savcılar Kanunu ile Ceza Muhakemesi Kanununda yapılan değişiklik ve yeni düzenlemeler nedeniyle hükümsüz hâle gelen 1086 sayılı Kanunun 575 ve 576 ncı maddeleri; 5235 sayılı Kanunun 33 üncü ve 36 ncı maddelerinin birinci fıkralarının (2) numaralı bentleri yürürlükten kaldırılmaktadır.

Madde 28- Maddeyle, Kanunun 10 uncu maddesinde yapılan değişikliğin zorunlu sonucu olarak 33 üncü maddede de değişiklik yapılmaktadır. Buna göre Birinci Başkanlık Kuruluna hukuk ve ceza daire başkanları arasından üçer asıl ve ikişer yedek üye; hukuk ve ceza dairelerinde üye olarak görev yapanlar arasından da üçer asıl ve ikişer yedek üye seçilecektir. Ayrıca Birinci Başkanlık Kuruluna üye seçilebilmek için, üç yıl süreyle Yargıtay üyeliğinde çalışmış olmak şartı getirilmektedir.

Madde 19- Maddeyle, 2797 sayılı Kanunun 33 üncü maddesinde değişiklik yapılmaktadır. Teklifle 2797 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinde yapılan değişikliğin zorunlu sonucu olarak 33 üncü maddesinde de değişiklik yapılması öngörülmektedir. Ayrıca Kurula seçilenlerin bir seçim dönemi geçmeden yeniden seçilememelerine ilişkin hüküm kaldırılmaktadır.