Ana Sayfa › Mevzuat › Ceza Muhakemesi Kanunu › Madde 34
5271 Sayılı Kanun Kararlar, Açıklanması ve Tebliği
CMK Madde 34: Kararların Gerekçeli Olması
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · Madde 34 · Son kontrol: 18 Ekim 2026
Madde Metni
Madde 34 – (1) Hâkim ve mahkemelerin her türlü kararı, karşı oy dahil, gerekçeli olarak yazılır. Gerekçenin yazımında 230 uncu madde göz önünde bulundurulur. Kararların örneklerinde karşı oylar da gösterilir.
(2) Kararlarda, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekilleri belirtilir.
Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız.
Madde Gerekçesi
Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî TBMM belgesinden (TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 698 – Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu Tasarısı (1/535)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Kanunlaşan 34. madde, tasarının 35. maddesine karşılık gelir; gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.
Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 35)
Madde 35. - Madde, her türlü kararların ve karşı oyların gerekçeli yazılması zorunluğunu getirmiştir. Anayasa gerekçe zorunluğunu koymaktadır. "Karar" terimi, hâkimlik kararı ve mahkeme hükmünü kapsamaktadır.
Hüküm ve kararlara ne suretle ve ne ölçüde gerekçe getirmek gerektiği konusu, karşılaştırmalı ceza usul hukukunda tartışılan bir konudur. Gerekçe getirmenin, ceza davalarının görülmesinde önemli bir gecikme nedeni oluşturduğu kabul edilmekte ve bu sorun giderek gerilemektedir: Hollanda usul hukukuna göre temyiz başvurusu önemli bir hukuk sorunu getirmemiştir. Yüksek mahkemenin gerekçesiz bir ret kararı verebileceği kabul edilmektedir. 1996 yılında çıkarılan bu kanun, özet hükümlerin uygulanmasını resmîleştirmiş ve bu tür kararlarda sadece delillerin kaynaklarının gösterilmesini yeterli saymıştır. İsviçre'de hemen verilen hükümlerin sadece sözlü olacağı ve itiraz hâlinde gerekçeye yer verilmesi öngörülmüştür. Yukarıda da açıklandığı üzere, Anayasa hükümleri karşısında bizde bu tür uygulamalara yer verilemez.
Adalet Komisyonu Raporundaki Açıklama
Tasarının 35 inci maddesinin birinci fıkrasına bir cümle eklenmiştir. Tasarının ilgili maddesinde, hükmün gerekçesinde gösterilmesi gereken hususlar ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Özellikle son kararların gerçek anlamda gerekçeden yoksun bir şekilde hazırlandığı gerçeği karşısında, mahkemeleri bu konuda daha dikkatli davranmaya zorlamak amacıyla böyle bir cümlenin eklenmesinin yararlı olacağı düşünülmüştür.
Bu Maddeyle İlgili İçtihatlar
Sitedeki içtihat arşivinde bu maddeye dayanan 7 karar var.
- Temyiz Sebebi Göstermeyen Sanığa Ek Süre İhtar Edilmemişse Yeniden Tebligat Gerekir
Yargıtay Ceza Genel Kurulu · E. 2025/284 · K. 2026/60 · 04.02.2026 - Sabıkalı Geçmiş ve Pişmanlık Kanaati Oluşmaması Takdiri İndirimi Reddetmeye Yeterli Görüldü
Yargıtay Ceza Genel Kurulu · E. 2024/218 · K. 2025/579 · 17.12.2025 - Babasıyla Tüfekle Gidip Eşini Darp Eden Sanık, Ateş Etmese de Öldürmede Müşterek Fail Sayıldı
Yargıtay Ceza Genel Kurulu · E. 2023/510 · K. 2025/554 · 03.12.2025 - Yargılanan Suçtan Sonra İşlenen Suçun Mahkûmiyeti HAGB Kararına Yasal Engel Değil
Yargıtay Ceza Genel Kurulu · E. 2024/547 · K. 2025/368 · 01.10.2025 - Mülga Düzenleme Döneminde Sebepsiz Temyizde Yedi Günlük Ek Dilekçe Süresi İhtar Edilmeli
Yargıtay Ceza Genel Kurulu · E. 2025/59 · K. 2025/92 · 26.02.2025 - Başbakanlık Makamına Yönelik Paylaşımda Matufiyet Yok: Cumhurbaşkanına Hakaret Oluşmaz
Yargıtay 4. Ceza Dairesi · E. 2024/11164 · K. 2026/12454 · 01.07.2026 - HAGB Sonrası Açıklanan Hüküm Kanıt ve Suç Unsurlarını Tartışan Gerekçe İçermeli
Yargıtay 4. Ceza Dairesi · E. 2024/8618 · K. 2026/10560 · 03.06.2026
Madde Künyesi
- Kanun5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu
- MaddeMadde 34
- BölümBirinci Kitap – Genel Hükümler › İkinci Kısım – Kararlar, Açıklanması ve Tebliği, Süreler ve Eski Hâle Getirme › Birinci Bölüm – Kararlar, Açıklanması ve Tebliği
- Kanundaki BaşlıkKararların gerekçeli olması
- DurumYürürlükte
- Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Resmî GerekçeBu sayfada (TBMM S. Sayısı 698)
- Son Kontrol18 Ekim 2026
Kanunda Gezinme
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.