top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar › Ceza Hukuku › Ceza Hukukunda Diğer Konular

Yargıtay 5. CD Kısmen Bozma Ceza Hukuku

Kooperatif Başkanının İşçilik Ücreti Nedeniyle Zimmet Mahkûmiyeti Eksik İncelemeden Bozuldu

Yargıtay 5. Ceza Dairesi · E. 2023/4980 · K. 2026/5852 · T. 09.04.2026

Karar Özeti

Sulama kooperatifi başkanı olan sanık, kendisini kooperatif çalışanı göstererek işçilik ücreti aldığı kabulüyle zimmetten mahkûm edilmiş, diğer dört sanık beraat etmişti. Yargıtay, işçi bulamadığı için işleri kendisinin yaptığı savunmasını, primlerin sanıktan tahsil edildiğini ve başkanların görevleri dışındaki işler için ücret alabileceğini belirten SGK yazısını gözetti. Başkanlık dışında yapılan iş, işçi gereksinimi ve işçilik ücreti dışında alınan paranın kooperatif için harcanıp harcanmadığı araştırılmadan hüküm kurulmasını eksik inceleme sayarak mahkûmiyeti bozdu. Beraat hükümleri onandı; doğrudan zarar görmeyen SGK ile diğer kişinin temyiz istemleri reddedildi.

Kararın Ortaya Koyduğu İlke

Kooperatif başkanının işçilik ücreti aldığı zimmet dosyasında, başkanlık görevi dışında fiilen iş yapılıp yapılmadığı ve işçi gereksinimi araştırılmadan mahkûmiyet hükmü kurulması eksik inceleme sayılmıştır.

Soru: Kooperatif başkanının işçilik ücreti aldığı dosyada hangi somut araştırmalar eksik bulundu?

Sonuç: Sanık hakkındaki mahkûmiyet bozuldu, beraat hükümleri onandı, SGK ile diğer kişinin temyiz istemleri reddedildi.

Kararın Önemli Bölümleri

“kooperatif başkanları ile kooperatifin yönetim ve denetim kurullarına seçilenlerin bu görevleri haricinde üçüncü şahısların yapabilecekleri işleri yapmaları karşılığında ücret alabilecekleri ve sigortalı sayılabilecekleri”

“kooperatifin faaliyet alanı itibariyle bir işçiye gereksinim olup olmadığının, kooperatifte çalışan başkaca işçi veya işçilerin bulunup bulunmadığının”

Kararın Tam Metni

5. Ceza Dairesi 2023/4980 E. , 2026/5852 K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/3041 Esas, 2022/5 Karar

SUÇ : Zimmet

HÜKÜM: İlk Derece Mahkemesince sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi

EK KARAR : İlk Derece Mahkemesince sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında kurulan beraat hükümlerine yönelik istinaf başvurularının esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükümlerin ve ek Kararın temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde;

Tebliğnamede görüş bildirilen, İlk Derece Mahkemesince nitelikli dolandırıcılık ve icrai davranışla görevi kötüye kullanma suçlarından kurulan hükümlere yönelik istinaf başvurularının esastan reddine dair kararlara yönelik temyiz taleplerinin reddine dair 11.02.2022 tarihli ek Karara ilişkin temyiz talebinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Dairemizce de benimsenen Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14.02.2017 tarihli ve 2015/5-95 Esas, 2017/71 sayılı ve benzer Kararlarında da belirtildiği üzere "suçtan zarar görme" kavramının "suçtan doğrudan doğruya zarar görmüş bulunma hali" olarak anlaşılması gerektiği, dolaylı veya muhtemel zararların davaya katılma hakkı vermeyeceği, bu nedenle 5271 sayılı Kanun'un 237. maddesine göre sanıklara isnat olunan zimmet suçundan doğrudan zarar görmeyen ... ile SGK Başkanlığının kamu davalarına katılma ve temyiz haklarının bulunmadığı, mahkemece usulsüz olarak verilen katılma kararlarının da temyiz hakkı vermeyeceği anlaşıldığından, vekillerinin temyiz istemlerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

İlk Derece Mahkemesince sanıklar hakkında zimmet suçundan kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararların temyiz edilebilir olduğu, katılanlar Hazine ile ... vekillerinin ve sanık ... müdafiinin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmiştir.

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. İlk Derece

Karaman Ağır Ceza Mahkemesinin 02.11.2021 tarihli ve 2020/448 Esas, 2021/541 sayılı Kararı ile sanıklardan ..., ..., ... ve ...'ın atılı suçtan ayrı ayrı beraatlerine, ...'ün ise zincirleme basit zimmet suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 247/1, 43/1 ve 62. maddeleri uyarınca 5 yıl 6 ay 20 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına, hakkında aynı Kanun'un 53/1. maddesi uyarınca hak yoksunluğu uygulanmasına, 53/5. maddesi uyarınca 1 yıl süreyle memuriyet hak ve yetkisini kullanmaktan yasaklanmasına karar verilmiştir.

B. İstinaf

Katılanlar vekilleri ile sanık ... müdafiinin istinaf talepleri üzerine Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesinin 05.01.2022 tarihli ve 2021/3041 Esas, 2022/5 sayılı Kararı ile sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik istinaf başvurusunun, haklarında karar verilmesi sehven unutulan sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında zimmet suçundan kurulan beraat hükümlerine yönelik istinaf başvurularının ise 11.01.2022 tarihli ek Karar ile esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Katılanlar Hazine ile ... Vekillerinin Temyiz İstemi

Sanıklar hakkında kurulan beraat hükümlerinin hatalı olduğuna, mahkemenin delilleri değerlendirmede yanılgıya düştüğüne, dosya kapsamında sanıkların zimmet suçunu işlediğine dair yeterli ve inandırıcı delil bulunduğu halde beraat kararları verilmesinin ve istinaf mahkemesinin bu beraat kararlarına karşı yapılan başvuruları esastan reddetmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna,

Sanık ... Müdafiinin Temyiz İstemi

Sigorta primlerinin kooperatiften değil, sanığın şahsi hesabından tahsil edilmesi nedeniyle SGK Başkanlığının veya kooperatifin herhangi bir zararının olmadığına, kooperatif başkanının çalışan olarak gösterilmesinin SGK genelgelerine uygun olduğuna,

İlişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. Sanıklar ..., ..., ... ve ... haklarında verilen beraat hükümlerine yönelik istinaf başvurularının esastan reddine dair 11.01.2022 tarihli ek Karar yönünden

Sanıkların leh ve aleyhindeki toplanan tüm kanıtları inceleyip, irdeleyen ve iddianın reddine ilişkin sebepleri karar yerinde ayrı ayrı gösteren, savunmaları tercih nedenlerini açıklayan, aleyhteki kanıtları hükümlülük için yeterli görmeyen İlk Derece Mahkemesinin beliren takdir ve kanaati ile beraat hükümlerine karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin kararın usul ve kanuna uygun olması karşısında katılanlar vekillerinin temyiz itirazları ile hükümlerde dikkate alınan sair hususlar yönünden de hukuka aykırılık görülmemiştir.

2.Sanık ... hakkında verilen mahkumiyet hükmüne yönelik istinaf başvurularının esastan reddi kararı yönünden

Suç tarihinde S.S. ... Köyü Sulama Kooperatifi başkanı olan sanığın, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na aykırı olarak 05.09.2007-20.10.2011 tarihleri arasında kendisini kooperatif çalışanı olarak göstermek suretiyle emekliliğe hak kazandığı ve 31.01.2011-31.10.2011 tarihleri arasında işçilik ücreti olarak ödenen toplam 10.182,11 TL'nin sanığın uhdesinde olduğu iddia ve kabul edilen somut olayda; sanığın aşamalardaki savunmalarında kooperatif işlerini yapacak işçi bulamadığını, işçinin yapması gereken işleri kendisinin yaptığını, suç kastının olmadığını savunması karşısında; kovuşturma aşamasında alınan bilirkişi raporuna göre sigorta primlerinin sanıktan tahsil edildiği, SGK Başkanlığından gelen 24.04.2019 tarihli yazıya göre ise kooperatif başkanları ile kooperatifin yönetim ve denetim kurullarına seçilenlerin bu görevleri haricinde üçüncü şahısların yapabilecekleri işleri yapmaları karşılığında ücret alabilecekleri ve sigortalı sayılabilecekleri nazara alındığında, sanığın savunmasında ileri sürdüğü üzere kooperatif için başkanlık görevinin gerektirdikleri haricinde yaptığı işler bulunup bulunmadığının, kooperatifin faaliyet alanı itibariyle bir işçiye gereksinim olup olmadığının, kooperatifte çalışan başkaca işçi veya işçilerin bulunup bulunmadığının, sanığın kooperatiften yargılamaya konu işçilik ücreti haricinde herhangi bir ad altında ücret alıp almadığının, almış ise bu paranın kooperatif için harcanıp harcanmadığının araştırılması sonrasında hasıl olacak sonuca göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kabule göre de;

Yüklenen suçu 5237 sayılı Kanun'un 53/1. maddesinin (d) bendindeki hak ve yetkileri kötüye kullanmak suretiyle işleyen sanık hakkında aynı Kanun'un 53/5. maddesinin uygulanması sırasında hükmolunan cezanın yarısından bir katına kadar bu bentteki hak ve yetkilerin tamamını kullanmaktan yasaklanmasına karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, 1 yıl süreyle ve sadece memuriyet hak ve yetkisinin kullanılmasının yasaklanmasına karar verilmesi suretiyle sınırlı uygulama yapılmasının aleyhe istinaf bulunmadığından eleştiri konusu yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

Hukuka aykırı bulunmuştur.

III. KARAR

1. Ön inceleme bölümünde açıklanan nedenle SGK ve ... vekillerinin temyiz istemlerinin 5271 sayılı Kanun'un 298/1. maddesi uyarınca, Tebliğname'ye aykırı olarak, oy birliğiyle ayrı ayrı REDDİNE,

2.Değerlendirme ve gerekçe bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesince verilen 11.01.2022 tarihli ek Kararda katılanlar Hazine ile ... vekilleri tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun'un 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden, aynı Kanun'un 302/1. maddesi uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

3. Değerlendirme ve gerekçe bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesince verilen Kararda sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri yerinde görüldüğünden kararın, 5271 sayılı Kanun’un 302/2 ve 307/5. maddeleri gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304/1. maddesi uyarınca, Karaman Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilamının bir örneğinin ise Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 09.04.2026 tarihinde karar verildi.

Kaynak: Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Bilgi Sistemi. Metin resmî kaynaktaki hâliyle aktarılmıştır; kararda anonimleştirilmeden kalmış kişisel veriler “...” ile gizlenmiştir.

Bu Karar Hakkında Sorular

Bozma Kararı, Kooperatif Başkanının Zimmet Suçunu İşlemediği Anlamına mı Geliyor?

Hayır. Yargıtay, başkanlık dışında yapılan işler, işçi gereksinimi ve alınan paraların kullanımı araştırıldıktan sonra sanığın hukuki durumunun belirlenmesini istedi; beraat kararı vermedi.

Benzer Kararlar

Ceza Hukukunda Diğer Konular Konusundaki 213 Kararın Tümü

İlgili Rehber ve Hesaplama Araçları

Benzer Bir Hukuki Sorununuz mu Var?

Benzer görünen uyuşmazlıklarda dahi olayın koşulları sonucu değiştirebilir. Kira, iş, aile ve boşanma ile ceza hukuku alanlarındaki uyuşmazlıklarda dosyanızın değerlendirilmesi için Av. Mete ŞAHİN ile iletişime geçebilirsiniz (Yenimahalle, Ankara).

Telefon: 0552 725 25 18 · WhatsApp ile Yazın · İletişim Formu

Bu sayfadaki özet ve açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Esas alınması gereken metin, kararın resmî tam metnidir; olayın koşullarındaki farklılıklar sonucu değiştirebilir. Kararlar verildikleri tarihte yürürlükte olan mevzuata göre değerlendirilmelidir; sonraki kanun değişiklikleri kararın bugünkü uygulamadaki yerini etkileyebilir. Özetler, kararın resmî metnine dayanılarak hazırlanmakta ve yayımdan önce bu metinle karşılaştırılarak kontrol edilmektedir. İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN.

bottom of page