top of page

Ana Sayfa › Mevzuat › Damga Vergisi Kanunu › Madde 14

488 Sayılı Kanun Vergileme Ölçüleri ve Nispet

Damga Vergisi Kanunu Madde 14: Vergileme Ölçüleri ve Nispet – Nispet

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu · Madde 14 · Son kontrol: 11 Kasım 2026

Madde Metni

Madde 14 – Kağıtların Damga Vergisi bu kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı nispet veya miktarlarda alınır. (Ek hüküm: 22/7/1998-4369/77 md.) Şu kadar ki her bir kağıt için hesaplanacak vergi tutarı (1) sayılı tabloda yer alan sınırlamalar saklı kalmak üzere 800 bin Yeni Türk Lirasını aşamaz. Bir önceki yılda uygulanan bu azami tutar, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, o yıl için tespit ve ilan olunan yeniden değerleme oranında artırılır. (Ek ibare: 9/4/2003-4842/28 md.) Cumhurbaşkanı yeniden değerleme oranının % 50 fazlasını geçmemek ve % 20'sinden az olmamak üzere yeni oranlar tespit etmeye yetkilidir.[4][5]

Belli parayı ihtiva eden mukavelenamelerin değiştirilmesi halinde artan miktar aynı nispette vergiye tabidir. (Ek cümle: 15/7/2016-6728/25 md.) Birinci fıkraya göre azami tutardan vergi alınan mukavelenamelerin, diğer hükümlerinde değişiklik olmaksızın sadece bedelinin artması durumunda, artan bedele ilişkin bu hüküm uygulanmaz. Bunların devri halinde aslından alınan verginin dörtte biri alınır.

(Ek: 29/7/1970 - 1318/95 md.) Mukavelenamelerin müddetinin uzatılması halinde aynı miktar veya nispette vergi alınır.

Akreditif mektup ve telgraflarında süre uzatıldığı takdirde verginin dörtte biri alınır.

Yabancı memleketlerden Türkiye üzerine düzenlenen kağıtlar aynı miktarda, yabancı memleketlerin birinden diğeri üzerine düzenlenip Türkiye'de tedavüle çıkarılanlar ise yarı nispette vergiye tabidir.

Değişiklik ve Yürürlük Notları

[4] 30/12/2004 tarihli ve 5281 sayılı Kanunun 43 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “800 milyar lirayı aşamaz” ibaresi, “800 bin Yeni Türk Lirasını aşamaz” olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. Daha sonra bu miktar 30/12/2022 tarihli ve 32059 2. Mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hazine ve Maliye Bakanlığının (Gelir İdaresi Başkanlığı) (Seri No:67) numaralı Tebliği ile 1/1/2023 tarihinden itibaren uygulanmak üzere 10.732.371,80 Türk Lirası olarak tespit edilmiştir.

[5] 2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 50 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.

Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız. Metinde bağlantı verilen terimler Hukuk Sözlüğündeki açıklamalara yönlendirir; resmî metin değiştirilmemiştir.

Bu Maddede Anılan Tablo

Kanuna ekli tablonun resmî metni ayrı sayfada yer alır:

Madde Gerekçesi

Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî yasama belgesinden (Millet Meclisi 1. Dönem, S. Sayısı: 288 – Damga Vergisi kanunu tasarısı ve Geçici Komisyon raporu (1/394)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Bu bölüm, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuş ve sayfa görüntüleriyle satır satır karşılaştırılarak düzeltilmiştir; basılı metindeki dizgi hataları olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir. Değişiklik gerekçeleri, değiştirici kanunun yasama belgelerindeki resmî gerekçeden (TBMM, Millî Güvenlik Konseyi veya Millet Meclisi sıra sayısı, tasarı/teklif metni) ya da Mevzuat Bilgi Sistemi'nden aynen aktarılmıştır; eşleşme, bu maddedeki resmî değişiklik işareti (tarih–kanun/madde) ile değiştirici kanunun kabul edilen metni ve görüşme tutanaklarıyla doğrulanmıştır. Gerekçeler teklif veya tasarı metnine ilişkindir; madde komisyonda veya Genel Kurulda değiştirilmiş olabilir. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.

Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 14)

Madde 14. — Verginin nisbet ve miktarına taallûk eden hükümler eski kanunun 11, 12, 13 ve 14 ncü maddelerinde çok dağınık bir şekilde yer almış bulunmakta idi. Tasarının bu maddesi anılan hükümleri karşılamaktadır. Nisbet ve miktar bakımından yapılan değişikliklere (1) sayılı tablonun gerekçesinde temas edilmiştir.

Ancak tabloda yer alan kâğıtlardan mukavelenamelerin değiştirilmesi ve devri halinde uygulanacak vergi nisbetleriyle yabancı memleketlerde düzenlenen kâğıtlarla ilgili nisbet hükümlerine madde metninde yer verilmiş, bu arada evvelce mevcut bulunmıyan şu hüküm de maddeye eklenmiştir.

Eski tatbikatta, akreditif mektup ve telgraflarının müddeti uzatıldığı takdirde bu kâğıtlar umumi hükümler muvacehesinde aynı miktar ve nisbette vergiye tabi tutulmakta idi. Ticari hayatta sık sık husule gelen uzatma işleminin yarattığı mükellefiyeti hafifletmek üzere bu gibi hallerde verginin dörtte birinin alınacağı hükme bağlanmıştır.

Değişiklik Gerekçesi: 1318 sayılı Kanun m. 95 (29/7/1970)

1 . 7 . 1964 tarihli ve 488 sayılı Kanunun 14 ncü maddesinin 2 nci fıkrasının sonuna eklenen hüküm ile, mukavelenamelerin müddetinin uzatılması hali de aynı miktar veya nisbette vergiye tabi tutulmuştur. Hernekadar mezkûr kanunun 2 nci maddesindeki «kâğıtların hükümlerinin yenilenmesine, uzatılmasına ilişkin mektup ve şerh de Damga Vergisine tabidir.» hükmüne istinaden, mukavelenamelerin müddetlerinin uzatılması esasen vergiye tabi tutulmakta ise de, tatbikata vuzuh vermek bakımından, tasarıya mezkûr fıkra hükmü eklenmiştir.

Kaynak: Millet Meclisi 3. Dönem, S. Sayısı: 197 (18.6.1970 tarihli 106. Birleşim tutanağına ekli) – Kanun Tasarısı gerekçesi (genel gerekçeden ilgili kısım; madde gerekçesi bulunmamaktadır). Metin, taranmış resmî belgeden okunmuş ve sayfa görüntüleriyle karşılaştırılarak aktarılmıştır; basılı metindeki yazım ve dizgi özellikleri olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir.

Değişiklik Gerekçesi: 4369 sayılı Kanun m. 77 (22/7/1998)

Madde 74. – 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 sayılı Tablosunda yer alan ve nispi vergiye tabi tutulan kağıtlar bazı hallerde çok yüksek meblağlar içermekte veya uzun bir döneme ilişkin olabilmektedir. Bu durum kağıtların vergisinin o kağıdı tanzim ve imza edenlerin sermayelerinden daha fazla olabilmesine yol açmaktadır.

Yapılan düzenleme ile 1 sayılı tablodaki her bir kağıt için hesaplanacak damga vergisi tutarına bir üst sınır getirilmektedir. Ancak, tabloda bazı kağıtlar için özel olarak belirlenmiş üst sınırlar bulunduğu için bu limitlerin yeni düzenleme ile getirilen genel sınır içindeki yerlerini koruması da sağlanmış olmaktadır.

Ancak, belirlenen bu azami tutarın yıllar itibariyle ifade edeceği değerin azalmasını engellemek amacıyla, Kanunun Mükerrer 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında olduğu gibi, bir yıl için uygulanan bu azami tutarın her yıl, o yıl için tespit ve ilan olunan yeniden değerleme oranında artırılmasını sağlayan bir ifade fıkraya eklenmiştir. Yeniden değerleme oranında artırılan bu azami tutarlar her bir takvim yılının başından geçerli olmak üzere uygulanacaktır.

Kaynak: TBMM 20. Dönem, S. Sayısı: 626 – Kanun Tasarısı madde 74 gerekçesi (kabul edilen 4369 sayılı Kanunun 77. maddesine karşılık gelir). Metin, taranmış resmî belgeden okunmuş ve sayfa görüntüleriyle karşılaştırılarak aktarılmıştır; basılı metindeki yazım ve dizgi özellikleri olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir.

Değişiklik Gerekçesi: 4369 sayılı Kanun m. 77 (22/7/1998) – Komisyon Raporundaki Değişiklik Açıklaması

- Çerçeve 74 üncü maddesi, damga vergisi hesaplamalarındaki 500 milyar liralık sınırın 200 milyar liraya indirilmesinin,

Kaynak: TBMM 20. Dönem, S. Sayısı: 626 – komisyon raporunun bu maddeye ilişkin kısmı aynen aktarılmıştır. Metin, taranmış resmî belgeden okunmuş ve sayfa görüntüleriyle karşılaştırılarak aktarılmıştır; basılı metindeki yazım ve dizgi özellikleri olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir.

Değişiklik Gerekçesi: 4842 sayılı Kanun m. 28 (9/4/2003)

Madde 27. - Maddede yapılan düzenlemeyle, damga vergisine tâbi her bir kâğıt için hesaplanan damga vergisi miktarının her yıl için belirlenen yeniden değerleme oranında artırılması sonucu yüksek tutarlara ulaşması nedeniyle, bu miktarın günün konuşlarına uygun hale getirilmesi amaçlanmış, ayrıca söz konusu uyumun sağlanabilmesi için Bakanlar Kuruluna yetki verilmiştir.

Kaynak: TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 113 – Kanun Tasarısı madde 27 gerekçesi (kabul edilen 4842 sayılı Kanunun 28. maddesine karşılık gelir).

Değişiklik Gerekçesi: 6728 sayılı Kanun m. 25 (15/7/2016)

MADDE 25- Yapılan düzenlemeyle, azami tutardan vergi alınan sözleşmelerde, sözleşmenin diğer hükümlerinde değişiklik olmaksızın sadece bedelin artırılmasına ilişkin değişiklik yapılması halinde, artan bedele ilişkin olarak damga vergisi alınmaması sağlanmaktadır. Öte yandan, sözleşmelerin bedel dışında ilave iş, taraf ve miktar gibi unsurlarının da değiştirilmesi halinde, artan tutardan ayrıca vergi alınması uygulaması devam edecektir.

Kaynak: TBMM 26. Dönem, S. Sayısı: 404 – Kanun Tasarısı madde 25 gerekçesi. Metin, taranmış resmî belgeden okunmuş ve sayfa görüntüleriyle karşılaştırılarak aktarılmıştır; basılı metindeki yazım ve dizgi özellikleri olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir.

Madde Künyesi

  • Kanun488 sayılı Damga Vergisi Kanunu
  • MaddeMadde 14
  • Bölümİkinci Bölüm – Vergileme Ölçüleri ve Nispet
  • Kanundaki BaşlıkNispet
  • DurumYürürlükte
  • Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
  • Resmî GerekçeBu sayfada (Millet Meclisi S. Sayısı 288, değişiklik gerekçesi)
  • Son Kontrol11 Kasım 2026

Kanunda Gezinme

‹ Madde 13 · Madde 15 ›

Damga Vergisi Kanunu: tüm maddeler

Mevzuat aramasına dön

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.

bottom of page