Ana Sayfa › Mevzuat › Hâkimler ve Savcılar Kanunu › Madde 76
2802 Sayılı Kanun Disiplin Cezaları
Hâkimler ve Savcılar Kanunu Madde 76: İhbar ve Şikayet
2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu · Madde 76 · Son kontrol: 11 Kasım 2026
Madde Metni
Madde 76 – Bir şahsın şikayeti üzerine başlanan disiplin soruşturması, şikayetten vazgeçilse dahi durdurulmaz.
Soruşturma için özel olarak müfettiş veya yetkili gönderilmesini gerektirmiş olan bir şikayetin haksız olduğunun anlaşılması halinde soruşturma için Devletçe yapılan masraflar hakkında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 329 uncu maddesi uygulanır.
Disiplin cezasını gerektirecek mahiyette olan ihbar ve şikayetin kötü niyetle yapıldığı veya delillerin uydurulduğu anlaşılan hallerde, mahkemece yukarıdaki fıkra hükmü uygulanmakla birlikte 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 267 nci maddesinin birinci fıkrasında yazılı ceza hükmolunur. Şu kadar ki bu konuda kovuşturma yapılması Adalet Bakanlığının iznine bağlıdır.
Bu gibi hallerde kovuşturma, şikayet olunan hakim ve savcının mensup olduğu mahkemeye en yakın ağır ceza mahkemesi merkezindeki Cumhuriyet savcısına ve yargılaması o yer ağır ceza mahkemesine aittir.
Değişiklik ve Yürürlük Notları
[61] 22/12/2005 tarihli ve 5435 sayılı Kanunun 30 uncu maddesiyle; ikinci fıkrada geçen "Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 411 inci maddesinin birinci fıkrası" ibaresi "5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 329 uncu maddesi" şeklinde; üçüncü fıkrada geçen "Türk Ceza Kanununun 285 inci" ibaresi "5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 267 nci" şeklinde değiştirilmiştir.
Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız. Metinde bağlantı verilen terimler Hukuk Sözlüğündeki açıklamalara yönlendirir; resmî metin değiştirilmemiştir.
Madde Gerekçesi
Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî yasama belgesinden (Millî Güvenlik Konseyi, S. Sayısı: 548 – Hâkimler ve Savcılar Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/262)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Kanunlaşan 76. madde, tasarının 96. maddesine karşılık gelir; gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Bu bölüm, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuş ve sayfa görüntüleriyle satır satır karşılaştırılarak düzeltilmiştir; basılı metindeki dizgi hataları olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.
Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 96)
39. 96 ncı maddede hâkim ve savcıların ifa ettikleri görevin niteliği göz önünde bulundurularak, şikâyetten vazgeçilse dahi haklarında yapılan disiplin soruşturmasının durdurulmayacağı, ihbar ve şikâyetin haksız olduğunu ya da kötü niyetle yapıldığının veya delillerin uydurulduğunun anlaşılması halinde yapılacak işlemler düzenlenmektedir.
Adalet Komisyonu Raporundaki Açıklama
76 ncı maddede, hâkim ve savcı hakkında yapılan şikâyetin haksız olduğunun anlaşılması halinde yapılacak uygulama hükme bağlanmıştır.
Haksız ihbar ve şikâyetin bizatihi suç teşkil etmesi halinde Türk Ceza Kanununun 285 inci maddesinin doğrudan uygulanması tabiîdir. Ancak, bu ihbar ve şikâyetin ilgili hâkim veya savcı hakkında sadece disiplin cezasını gerektirecek nitelikte olması halinde Adalet Bakanlığının izin vermesi koşuluyla kovuşturma açılabilecek ve kötü niyetli muhbir veya müşteki yine Türk Ceza Kanununun 285 inci maddesine göre tecziye edilecektir.
Madde Künyesi
- Kanun2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu
- MaddeMadde 76
- BölümAltıncı Kısım – Disiplin Cezaları, Görevden Uzaklaştırma › Birinci Bölüm – Disiplin Cezaları
- Kanundaki Başlıkİhbar ve şikayet
- DurumYürürlükte
- Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Resmî GerekçeBu sayfada (Millî Güvenlik Konseyi S. Sayısı 548)
- Son Kontrol11 Kasım 2026
Kanunda Gezinme
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.