Ana Sayfa › Mevzuat › Hâkimler ve Savcılar Kanunu › Madde 30
2802 Sayılı Kanun İlerleme ve Yükselme
Hâkimler ve Savcılar Kanunu Madde 30: Yükselmeye Layık Görülmeyenler
2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu · Madde 30 · Son kontrol: 11 Kasım 2026
Madde Metni
Madde 30 – Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca yükselmeye layık olmadıklarına karar verilmiş olanlar, iki yıl sonra tekrar yükselme incelemesine tabi tutulurlar. Bu durumda olanlar şartları varsa kademe ilerlemesi yapabilirler.
Bir derecede iki veya bir sınıfta üç defa yükselmeye layık görülmeyenler hakkında, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca meslekte kalmalarının uygun olup olmadığına karar verilir. (Ek cümle: 22/12/2005 - 5435/13 md.) Bu karar verildiği tarihten itibaren uygulanır.
(Değişik üçüncü fıkra: 22/12/2005 - 5435/13 md.) Meslekten çıkarılmayı gerektirmeyecek şekilde kasten işlenen bir suç nedeniyle hapis veya göreviyle ilgili bir suçtan dolayı adlî para cezasına mahkûm olanlar, bir derecede iki veya bir sınıfta üç defa kınama cezasına uğrayanlar ile kademe ilerlemesinin durdurulması cezası alanlar, cezanın kesinleşmesini izleyen inceleme tarihinden itibaren bir yıl süre ile; derece yükselmesini durdurma veya yer değiştirme cezası almış olanlar ise, cezanın kesinleşmesini izleyen inceleme tarihinden itibaren iki yıl süre ile kademe ilerlemesi ve derece yükselmesi incelemesine tâbi tutulmazlar. Bu cezalar, kademe ilerlemesi döneminde kesinleşmiş ve uygulanmış ise, derece yükselmesi incelemesi sırasında bir daha dikkate alınmaz.
(Mülga dördüncü fıkra: 22/12/2005 - 5435/43 md.)
Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız.
Madde Gerekçesi
Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî yasama belgesinden (Millî Güvenlik Konseyi, S. Sayısı: 548 – Hâkimler ve Savcılar Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/262)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Kanunlaşan 30. madde, tasarının 33. maddesine karşılık gelir; gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Bu bölüm, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuş ve sayfa görüntüleriyle satır satır karşılaştırılarak düzeltilmiştir; basılı metindeki dizgi hataları olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir. Değişiklik gerekçeleri, değiştirici kanunun resmî gerekçesinden (TBMM sıra sayısı/teklif metni veya Mevzuat Bilgi Sistemi) aynen aktarılmıştır; eşleşme, bu maddedeki resmî değişiklik işareti (tarih–kanun/madde) ve değiştirici kanunun TBMM'de kabul edilen metniyle doğrulanmıştır. Gerekçeler teklif veya tasarı metnine ilişkindir; madde komisyonda veya Genel Kurulda değiştirilmiş olabilir. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.
Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 33)
10. Üçüncü bölümde yer alan 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33 üncü maddeler kademe ilerlemesi ve derece yükselmesine ilişkin ayrıntıları düzenlemektedir.
Adalet Komisyonu Raporundaki Açıklama
30 uncu maddede, yükselmeye layık görülmeyenler ile haklarında meslekte kalmalarının uygun olup olmadığına karar verilecekler açıklanmıştır.
Değişiklik Gerekçesi: 5435 sayılı Kanun m. 13 (22/12/2005)
Madde 13.- Hâkimlik ve savcılık mesleğinde bulunanların, 2802 sayılı Kanunda belirlenen usul ve esaslara göre yükselmeleri, mesleğin bir kariyer meslek olması nedeniyle büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle, bir derecede iki veya bir sınıfta üç defa yükselmeye lâyık görülmeyenlerin meslekte kalıp kalmamalarına dair verilen kararların uygulanma tarihleri de önem arz etmektedir. Meslekte kalmalarının uygun olmadığı düşünülen kişilerin, haklarında alınan kararın kesinleşmesi için geçecek süre içinde mesleği icra etmeyi sürdürmelerinin önüne geçilmesi amacıyla maddenin ikinci fıkrasına bir cümle eklenmiştir.
2802 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarının uygulanması sırasında doğan sıkıntıların giderilmesi amacıyla, kademe ilerlemesi veya derece yükselmesi incelemesinin hangi hâllerde yapılamayacağı, duraksamalara mani olacak şekilde yeniden kaleme alınmıştır.
Kaynak: TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 951 – Kanun Tasarısı madde 13 gerekçesi. 22/12/2005 tarihli ve 5435 sayılı Kanun, Cumhurbaşkanınca bir daha görüşülmek üzere geri gönderilen 29/6/2005 tarihli ve 5375 sayılı Kanunun yeniden görüşülmesiyle kabul edilmiştir; gerekçe, 5375 sayılı Kanunun tasarısına ilişkindir.
Değişiklik Gerekçesi: 5435 sayılı Kanun m. 43 (22/12/2005)
Madde 43.- 2802 sayılı Kanunun yürürlükten kaldırılan hükümlerine ilişkindir.
Maddeyle;
e) Kademe ilerlemesi veya derece yükselmesi incelemesinin hangi hâllerde yapılamayacağının, üçüncü ve dördüncü fıkralar birleştirilerek, duraksamalara mani olacak şekilde yeniden kaleme alınması karşısında, 2802 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin artık ihtiyaç kalmayan dördüncü fıkrası,
yürürlükten kaldırılmıştır.
Kaynak: TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 951 – Kanun Tasarısı madde 43 gerekçesinin bu maddeye ilişkin kısmı. 22/12/2005 tarihli ve 5435 sayılı Kanun, Cumhurbaşkanınca bir daha görüşülmek üzere geri gönderilen 29/6/2005 tarihli ve 5375 sayılı Kanunun yeniden görüşülmesiyle kabul edilmiştir; gerekçe, 5375 sayılı Kanunun tasarısına ilişkindir.
Madde Künyesi
- Kanun2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu
- MaddeMadde 30
- Bölümİkinci Kısım – Hakimlik ve Savcılık › Üçüncü Bölüm – İlerleme ve Yükselme
- Kanundaki BaşlıkYükselmeye layık görülmeyenler
- DurumYürürlükte
- Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Resmî GerekçeBu sayfada (Millî Güvenlik Konseyi S. Sayısı 548, değişiklik gerekçesi)
- Son Kontrol11 Kasım 2026
Kanunda Gezinme
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.