top of page

Ana Sayfa › Mevzuat › Hâkimler ve Savcılar Kanunu › Madde 39

2802 Sayılı Kanun Eşitlik ve Yer Değiştirme

Hâkimler ve Savcılar Kanunu Madde 39: Eşitlik ve Yer Değiştirme – Diğer Hizmetlerden Mesleğe Atanma

2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu · Madde 39 · Son kontrol: 11 Kasım 2026

Madde Metni

Madde 39 – (Yeniden düzenleme: 15/1/2003-4790/2 md.)

Hukuk fakültelerinde maddî hukuk ve usul hukuku dallarında hukuk dersi veren profesörler ve doçentler, almakta oldukları kadro aylıklarının karşılığı sınıf ve derecedeki adlî yargı hâkim ve savcılıklarına; hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme, idarî ilimler fakültelerinde idare, maliye ve ekonomi dallarında ders veren profesörler ve doçentler, almakta oldukları kadro aylıklarının karşılığı sınıf ve derecedeki idarî yargı hâkim ve savcılıklarına atanabilirler.

(Mülga ikinci ve üçüncü fıkra: 22/12/2005 - 5435/43 md.)

Birinci fıkrada yazılı şartları taşıyan isteklilerin mesleğe alınıp alınmayacakları ve alınmaları halinde girebilecekleri sınıf ve dereceler Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belli edilir.[50]

Değişiklik ve Yürürlük Notları

[50] 22/12/2005 tarihli ve 5435 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle bu fıkrada yer alan "Yukarıdaki fıkralarda" ibaresi "Birinci fıkrada" şeklinde değiştirilmiştir.

Metin, Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi'nde (mevzuat.gov.tr) yayımlanan yürürlükteki metinden aynen alınmıştır. Resmî metin için Mevzuat Bilgi Sistemi'ne bakınız. Metinde bağlantı verilen terimler Hukuk Sözlüğündeki açıklamalara yönlendirir; resmî metin değiştirilmemiştir.

Madde Gerekçesi

Bu bölümde, maddenin kanunlaşma sürecine ait resmî yasama belgesinden (Millî Güvenlik Konseyi, S. Sayısı: 548 – Hâkimler ve Savcılar Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/262)) ilgili kısımlar, yalnız sayfa düzeni sadeleştirilerek metni değiştirilmeden aktarılmıştır. Kanunlaşan 39. madde, tasarının 41. maddesine karşılık gelir; gerekçede geçen madde numaraları tasarı numaralarıdır. Bu bölüm, taranmış resmî belgeden optik karakter tanıma (OCR) ile okunmuş ve sayfa görüntüleriyle satır satır karşılaştırılarak düzeltilmiştir; basılı metindeki dizgi hataları olduğu gibi korunmuştur. Esas olan resmî belgedir. Değişiklik gerekçeleri, değiştirici kanunun resmî gerekçesinden (TBMM sıra sayısı/teklif metni veya Mevzuat Bilgi Sistemi) aynen aktarılmıştır; eşleşme, bu maddedeki resmî değişiklik işareti (tarih–kanun/madde) ve değiştirici kanunun TBMM'de kabul edilen metniyle doğrulanmıştır. Gerekçeler teklif veya tasarı metnine ilişkindir; madde komisyonda veya Genel Kurulda değiştirilmiş olabilir. Madde sonradan değiştirildiği için gerekçe yürürlükteki metinle farklılık gösterebilir (bkz. Değişiklik ve Yürürlük Notları). Uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan kanun metni esastır.

Hükümet Tasarısının Gerekçesi (Tasarı m. 41)

16. 41 inci maddede adaylık ve staj söz konusu olmadan mesleğe alınabileceklere ilişkin hususlar yer almıştır.

Adalet Komisyonu Raporundaki Açıklama

39 uncu maddede, yürürlükteki mevzuata uygun olarak hâkim ve savcılığa, yükseköğretim kurumlarında görevli profesör ve doçentler ile avukatlıktan geçmeye ilişkin hükümlere yer verilmiştir. Madde, başvuranların mesleğe alınıp alınmamasını Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun değerlendirmesine bırakmaktadır.

Değişiklik Gerekçesi: 4790 sayılı Kanun m. 2 (15/1/2003)

Madde 2. - Maddeyle, avukatlıktan hâkimlik mesleğine geçişte aranan en az üç yıl fiilen meslekte çalışma koşulu beş yıla çıkarılmakta, yeterlik sınavını başarmış olmak koşulu kaldırılarak 4087 sayılı Kanunla tadil edilmeden önce aranan “bilimsel güç ve ahlâki metanetleriyle tanınmış olmak” koşulu getirilmekte, kırk yaş sınırı mesleğe kabul kararı verildiği tarihte otuzbeş yaş sınırına indirilmekte, avukatlıkta geçen sürelerin evvelce olduğu gibi üçte ikisinin meslekte geçmiş gibi sayılarak girilebilecek sınıf ve derecelerin buna göre belirlenerek atamaların yapılması esası benimsenmektedir. Hâkimlik mesleğine geçenlerin meslekte yükselip aşama kaydedebilmeleri ve daha uzun süre bu meslekte çalışarak yararlı olabilmelerini sağlamak üzere, mesleğe giriş tarihinden yaş haddinden emekliliğe ayrılma tarihine kadar geçecek zaman diliminin artırılması gerektiğinden kırk yaş sınırı otuz beş yaşa indirilmiştir.

Kaynak: TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 21 – Kanun Tasarısı madde 2 gerekçesi.

Değişiklik Gerekçesi: 5435 sayılı Kanun m. 43 (22/12/2005)

Madde 43.- 2802 sayılı Kanunun yürürlükten kaldırılan hükümlerine ilişkindir.

Maddeyle;

f) Avukatlıktan mesleğe geçiş ile ilgili düzenlemeler çerçeve 1 ve 2 inci maddelerle 2802 sayılı Kanunun 8 inci ve 9 uncu maddelerinde yapıldığından, 2802 sayılı Kanunun 39 uncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkrası,

yürürlükten kaldırılmıştır.

Kaynak: TBMM 22. Dönem, S. Sayısı: 951 – Kanun Tasarısı madde 43 gerekçesinin bu maddeye ilişkin kısmı. 22/12/2005 tarihli ve 5435 sayılı Kanun, Cumhurbaşkanınca bir daha görüşülmek üzere geri gönderilen 29/6/2005 tarihli ve 5375 sayılı Kanunun yeniden görüşülmesiyle kabul edilmiştir; gerekçe, 5375 sayılı Kanunun tasarısına ilişkindir.

Hukuk Sözlüğünde İlgili Terimler

Madde Künyesi

  • Kanun2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu
  • MaddeMadde 39
  • Bölümİkinci Kısım – Hakimlik ve Savcılık › Beşinci Bölüm – Eşitlik ve Yer Değiştirme
  • Kanundaki BaşlıkDiğer hizmetlerden mesleğe atanma
  • DurumYürürlükte
  • Resmî KaynakMevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
  • Resmî GerekçeBu sayfada (Millî Güvenlik Konseyi S. Sayısı 548, değişiklik gerekçesi)
  • Son Kontrol11 Kasım 2026

Kanunda Gezinme

‹ Madde 38 · Madde 40 ›

Hâkimler ve Savcılar Kanunu: tüm maddeler

Mevzuat aramasına dön

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat metinleri her ay resmî kaynakla karşılaştırılarak güncellenir; uyuşmazlık hâlinde Resmî Gazete'de yayımlanan metin esastır. Somut olayınız için bir avukata danışınız.

bottom of page