Kamu ve Vergi Hukuku: Y Harfiyle Başlayan Terimler

Kamu ve Vergi Hukuku: Y Harfiyle Başlayan Terimler

Y

• Kamu ve Vergi Hukuku

  Yapı Kayıt Belgesi

  Yapı kayıt belgesi, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapılar için 31/10/2018'e kadar başvurulup kayıt bedelinin 31/12/2018'e kadar ödenmesi hâlinde verilen ve yapıyı kayıt altına alan belgedir (imar barışı); kanun bu süreler için en çok bir yıllık uzatma yetkisi tanıdığından yeni başvuru yapılamaz. Belge verilen yapılar hakkında İmar Kanunu uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir. Belge, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerlidir; yenilemede yürürlükteki imar mevzuatı uygulanır.

  İlgili mevzuat: 3194 sayılı İmar Kanunu, geçici m. 16

• Kamu ve Vergi Hukuku

  Yapı Kullanma İzni

  Tamamlanan yapının veya kullanılabilir kısımlarının kullanılabilmesi için inşaat ruhsatını veren idareden alınması zorunlu izindir. İdare, yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğunu ve kullanılmasında fen bakımından sakınca bulunmadığını tespit ederek başvuruyu en geç otuz gün içinde sonuçlandırmak zorundadır; aksi hâlde izin verilmiş sayılır. İzin, yapı sahibini kanuna ve ruhsata aykırılıktan doğan sorumluluktan kurtarmaz; kat irtifakı da yapının tamamı için düzenlenen yapı kullanma izin belgesine dayanılarak kat mülkiyetine çevrilir.

  İlgili mevzuat: 3194 sayılı İmar Kanunu, m. 30 · 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, m. 3

• Kamu ve Vergi Hukuku

  Yapı Tatil Tutanağı

  Ruhsatsız ya da ruhsat ve eklerine aykırı yapıldığı belirlenen yapıda, belediye veya valilikçe inşaatın o andaki durumunun tespit edilmesi, yapının mühürlenip inşaatın durdurulması üzerine düzenlenen tutanaktır. Tutanağın yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır; aykırılık bilgisi tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenmek üzere tapu müdürlüğüne bildirilir. Yapı sahibi bir ay içinde yapıyı ruhsata uygun hâle getirmez veya ruhsat almazsa ruhsat iptal edilir ve yapı, belediye encümeni ya da il idare kurulu kararıyla yıktırılarak masrafı yapı sahibinden alınır.

  İlgili mevzuat: 3194 sayılı İmar Kanunu, m. 32

• Kamu ve Vergi Hukuku

  Yerindelik Denetimi Yasağı

  İdari yargının, idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğunu denetleyip idarenin yerine geçerek tercih yapamaması ilkesidir. Mahkeme idari işlem niteliğinde karar veremez. Takdir yetkisinin bulunması ise bu yetkinin hukuki denetim dışında olduğu anlamına gelmez.

  İlgili mevzuat: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, m. 2 · 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, m. 125

• Kamu ve Vergi Hukuku

  Yürütmenin Durdurulması

  Dava konusu idari işlemin uygulanmasının, yargılama sürerken mahkeme kararıyla geçici olarak durdurulmasıdır. Genel koşullar açık hukuka aykırılık ile telafisi güç veya imkânsız zarar tehlikesinin birlikte bulunmasıdır. Özel kanuni kurallar ve vergi davalarına ilişkin düzenlemeler ayrıca değerlendirilir.

  İlgili mevzuat: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, m. 27

Önceki harf: V · Hukuk sözlüğü ana sayfası · Sonraki harf: Z

Kaynaklar ve Güncellik

Son kaynak kontrolü: 26 Eylül 2026. Tanımlar, 16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunla yapılanlar dâhil yürürlükteki değişiklikler gözetilerek Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel metinlerle karşılaştırılmıştır. Tanımlar genel bilgi verir; terim sayfalarındaki kanun bağlantıları resmî mevzuat metinlerine yönelir, akademik görüşler Doktrin başlığıyla ayrılır. İşlem yapılacak tarihte yürürlük, geçiş hükümleri ve olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Kaynak ve Güncelleme Politikası · İletişim · Hukuki Hesaplama Araçları · Av. Mete ŞAHİN — 2026 Yargıda Parasal Sınırlar