Kira ve Borçlar Hukuku: H Harfiyle Başlayan Terimler

Kira ve Borçlar Hukuku: H Harfiyle Başlayan Terimler

H

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Hak Düşürücü Süre

  Hak düşürücü süre, kanunun bir hakkın kullanılmasını veya davanın açılmasını bağladığı ve geçmesiyle hakkın kendisinin düştüğü süredir; kanunlarda genellikle “hak … geçmekle düşer” biçiminde düzenlenir. TBK m.161’deki, hâkimin zamanaşımını ancak ileri sürülürse dikkate alabileceği kuralı hak düşürücü süreler için öngörülmemiştir. Sürelerin işleyişine ilişkin özel hükümler de vardır: örneğin arabuluculuk süreci boyunca ve dava şartı arabuluculukta büroya başvurudan son tutanağın düzenlenmesine kadar hak düşürücü süre işlemez.

  İlgili mevzuat: 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu, m. 16 ve 18/A · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 39 ve 161 · 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 571

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Haksız Fiil

  Hukuka aykırı ve kusurlu davranışla başkasına zarar verilmesidir. Genel sorumlulukta zarar, davranış, kusur ve nedensellik birlikte değerlendirilir. Kanunda ayrıca kusur aranmadan sorumluluk öngörülen özel hâller bulunur.

  İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 49–52 ve 65–71

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Halefiyet

  Halefiyet (alacaklıya halef olma), başkasının borcunu alacaklıya ödeyen kişinin, ödediği ölçüde alacaklının haklarına kanun gereği geçmesidir. Rehnedilen şeyi rehinden kurtaran ve üzerinde mülkiyet veya başka bir ayni hakkı bulunan üçüncü kişi, halefiyeti ifadan önce borçlu tarafından alacaklıya bildirilen üçüncü kişi, borcu ödeyen kefil ve rücu hakkı bulunan müteselsil borçlu alacaklıya halef olur. Halefiyet ödeyenin rücu imkânını güçlendirir; mirastaki külli halefiyetten farklıdır.

  İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 127, 168 ve 596

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Harici Satış

  Taşınmazın, kanunun aradığı resmî şekle uyulmaksızın taraflar arasında adi yazılı veya sözlü anlaşmayla satılmasıdır. Taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan sözleşmeler ile taşınmaz satış vaadi resmî şekle bağlı olduğundan bu tür satış geçerli değildir ve mülkiyeti geçirmez. Geçersiz sözleşmeye dayanılarak ödenen bedel kural olarak sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geri istenebilir.

  İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 706 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 77 ve 237

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Havale

  Havale, havale edenin kendi hesabına para, kıymetli evrak veya başka bir mislî eşyayı havale alıcısına vermesi için havale ödeyicisini, bunları kendi adına kabul etmesi için de havale alıcısını yetkili kıldığı hukuki işlemdir. Ödeyici, havaleyi çekincesiz kabul ettiğini alıcıya bildirirse ona karşı ifa ile yükümlü olur ve yalnız aralarındaki ilişkiden veya havalenin içeriğinden doğan savunmaları ileri sürebilir. Havale edenin alıcıya olan borcunu ödemek için yapılan havalede bu borç ancak ödeyicinin ifasıyla sona erer. Ödeyici kabulünü alıcıya açıklamadıkça havale eden, ödeyiciye verdiği yetkiyi geri alabilir.

  İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 555–560

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Hayvan Bulunduranın Sorumluluğu

  Hayvanın bakımını ve yönetimini üstlenen kişinin, hayvanın verdiği zarar bakımından kanunda öngörülen sorumluluğudur. Sorumlu kişi her zaman yalnız hayvanın maliki değildir. Gerekli özenin gösterildiğinin ispatı ve üçüncü kişiye rücu gibi hususlar ayrıca incelenir.

  İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 67–68

• Kira ve Borçlar Hukuku

  Hükümsüzlük

  Bir hukuki işlemin amaçlanan sonucu doğurmaması hâlidir. Yokluk, kesin hükümsüzlük ve iptal edilebilirlik gibi dereceleri vardır. Hangi derecenin uygulanacağı, ihlal edilen kuralın niteliğine göre belirlenir.

  İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 27

Önceki harf: G · Hukuk sözlüğü ana sayfası · Sonraki harf: I

Kaynaklar ve Güncellik

Son kaynak kontrolü: 26 Eylül 2026. Tanımlar, 16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunla yapılanlar dâhil yürürlükteki değişiklikler gözetilerek Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel metinlerle karşılaştırılmıştır. Tanımlar genel bilgi verir; terim sayfalarındaki kanun bağlantıları resmî mevzuat metinlerine yönelir, akademik görüşler Doktrin başlığıyla ayrılır. İşlem yapılacak tarihte yürürlük, geçiş hükümleri ve olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Kaynak ve Güncelleme Politikası · İletişim · Hukuki Hesaplama Araçları · Av. Mete ŞAHİN — 2026 Yargıda Parasal Sınırlar