Miras ve Eşya Hukuku: Z Harfiyle Başlayan Terimler
Terim listesine geç (4 terim) ↓
1.000 hukuk terimini kısa açıklamaları, kanuni dayanakları ve ilgili kaynaklarıyla inceleyebilirsiniz. Terim adını veya günlük dildeki karşılığını arayabilir, listeyi hukuk alanına göre daraltabilir, aşağıdaki A–Z çubuğundan ilk harfe göre gezinebilirsiniz. Her sayfada en fazla 50 terim gösterilir.
Hazırlayan: Av. Mete ŞAHİN · Yenimahalle, Ankara · Kaynak kontrolü: 26 Eylül 2026.
Miras ve Eşya Hukuku: Z Harfiyle Başlayan Terimler
Sayfa 1 / 1 · 1–4 / 4 terim
Z
Miras ve Eşya Hukuku
Zilyetliğin Korunması
Zilyetliğin korunması, zilyedin gasp ve saldırılara karşı kuvvet kullanma ve dava yoluyla korunmasıdır. Zilyet gasp veya saldırıyı kuvvetle defedebilir, taşınmazda el koyanı kovabilir, taşınırı eylem sırasında veya kaçarken yakalananın elinden alabilir; ancak durumun haklı göstermediği ölçüde kuvvet kullanamaz. Gaspta şeyin geri verilmesi, saldırıda saldırının sona erdirilmesi ve sebebinin önlenmesi ile zararın giderilmesi, karşı taraf hak iddia etse bile dava edilebilir; gasp eden ancak üstün hakkını derhâl ispat ederse geri vermekten kaçınabilir. Dava hakkı, fiil ve failin öğrenilmesinden itibaren iki ay, her hâlde fiilden itibaren bir yıl geçmekle düşer.
İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 981–984
Miras ve Eşya Hukuku
Zilyetlik
Bir eşya üzerinde fiilen hâkimiyet kurma durumudur. Malik, kiracı veya ödünç alan kişi farklı sıfatlarla zilyet olabilir. Zilyet olmak her zaman mülkiyet hakkına sahip olmak anlamına gelmez; kanun zilyetliği de belirli saldırılara karşı korur.
İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 973–984
Miras ve Eşya Hukuku
Zorunlu Geçit Hakkı
Zorunlu geçit hakkı, taşınmazından genel yola çıkmak için yeterli geçidi bulunmayan malikin, tam bir bedel karşılığında komşu taşınmaz üzerinden kendisine geçit hakkı tanınmasını isteyebilmesidir. İstem önce, önceki mülkiyet ve yol durumuna göre en uygun düşen komşuya, sonra geçitten en az zarar görecek komşuya karşı yöneltilir; geçit iki tarafın menfaati gözetilerek belirlenir. Malik geçidi kendiliğinden açamaz; anlaşmayla veya mahkeme kararıyla kurulan geçit, irtifak hakkı olarak tapu kütüğüne tescil edilir. Doğrudan kanundan doğan diğer geçit hakları ise tescilsiz doğar.
İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 747, 748 ve 780
Miras ve Eşya Hukuku
Zümre Sistemi
Zümre sistemi, yasal mirasçı olan kan hısımlarının mirasbırakana yakınlıklarına göre sıralı gruplara (zümrelere) ayrıldığı sistemdir. Birinci zümreyi altsoy, ikinci zümreyi ana, baba ve onların altsoyu, üçüncü zümreyi büyük ana, büyük babalar ve onların altsoyu oluşturur; önceki zümrede mirasçı bulunması sonraki zümreyi mirastan dışlar. Mirasbırakandan önce ölen mirasçının yerini kural olarak her derecede halefiyet yoluyla altsoyu alır; ancak sağ kalan eşle birlikte üçüncü zümrede yalnız büyük ana, büyük babalar ve onların çocukları mirasçı olur. Sağ kalan eşin payı birlikte bulunduğu zümreye göre belirlenir.
İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 495–499
Sayfa 1 / 1 · 1–4 / 4 terim
Önceki harf: Y · Hukuk sözlüğü ana sayfası
Kaynaklar ve Güncellik
Son kaynak kontrolü: 26 Eylül 2026. Tanımlar, 16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunla yapılanlar dâhil yürürlükteki değişiklikler gözetilerek Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel metinlerle karşılaştırılmıştır. Tanımlar genel bilgi verir; terim sayfalarındaki kanun bağlantıları resmî mevzuat metinlerine yönelir, akademik görüşler Doktrin başlığıyla ayrılır. İşlem yapılacak tarihte yürürlük, geçiş hükümleri ve olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Kaynak ve Güncelleme Politikası · İletişim · Hukuki Hesaplama Araçları · Av. Mete ŞAHİN — 2026 Yargıda Parasal Sınırlar