Olay Yerinde Eylem Üzerinde Fiilî Hâkimiyet Sağlayan Sanık Azmettiren Değil Asli Faildir

1. Ceza Dairesi 2025/5166 E. , 2026/4115 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2025/267 E., 2025/385 K.

SUÇLAR : Kasten öldürmeye teşebbüs, kasten öldürmeye teşebbüse azmettirme

HÜKÜMLER : İstinaf başvurularının esastan reddi kararları

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükümlerin onanması

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararların; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286/1. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294/1. maddesi gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A. ... 11. Ağır Ceza Mahkemesinin, 11.06.2024 tarihli ve 2023/636 Esas, 2024/426 Karar sayılı kararı ile;

1. Sanık ... hakkında katılan ...'a yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 81/1, 35/2, 29, 62... . maddeleri uyarınca 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

2. Sanık ... hakkında katılan ...'a yönelik kasten öldürmeye teşebbüse azmettirme suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 38/1 maddesi delaletiyle aynı Kanun'un 81/1, 35/2, 29, 62... . maddeleri uyarınca 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

B. ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 25.02.2025 tarihli ve 2025/267 Esas, 2025/385 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanık ... müdafii, sanık ... müdafii ve katılan ... vekilinin istinaf başvurularının gerekçeli karar başlığında katılanın kimlik bilgilerine yer verilmemesi, sanıklar müdafiilerinin vekil olarak belirtilmeleri, gözaltı süresinin belirtilmemesi ve sanıkların sıfatlarının müşteki sanık olarak belirtilmesi hususları eleştirilmek suretiyle 5271 sayılı Kanun'un 280/1-a maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılan ... vekilinin temyiz sebepleri özetle; katılan lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğine ve sanıklar hakkında lehe hükümler uygulanmadan üst sınırdan ceza verilmesi gerektiğine ilişkindir.

B. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; beraat kararı verilmesi gerektiğine, meşru savunma ya da sınırın aşılması hükümlerinin uygulanması gerektiğine, öldürme kastı bulunmadığından bahisle suç vasfına ve haksız tahrikin derecesine ilişkindir.

C. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine ve lehe hükümlerin uygulanması gerektiğine ilişkindir.

III. GEREKÇE

1. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, hükme esas alınan adli raporların yeterli olduğu, dosya tekemmül ettirilerek karar verildiğinden eksik incelemenin bulunmadığı, eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, suçta kullanılan aletin nitelik ve elverişliliği, hedef alınan vücut bölgesi, darbe şiddeti nazara alındığında eyleme uyan suç vasfının kasten öldürmeye teşebbüs olarak kabulünde isabetsizlik bulunmadığı, sanıklar hakkında haksız tahrik hükümlerinin uygulanmasının ve belirlenen indirim oranının isabetli olduğu, meşru savunma ve sınırın aşılması koşullarının oluşmadığı, takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği, sanıklar hakkında uygulanması mümkün başkaca lehe hüküm bulunmadığı, vekalet ücretine ilişkin takdirde isabetsizlik bulunmadığı, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı dikkate alınarak yargılama sonucunda oluşan kanaat ve takdire göre ceza yaptırımlarının yasal bağlamda ve gerekçesi gösterilerek belirlendiği anlaşıldığından, ileri sürülen temyiz sebeplerinin incelenmesinde Bölge Adliye Mahkemesince eleştirilen hususlar ve düzeltme nedeni dışında hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Olay yerinde bulunarak eylem üzerinde fiili hakimiyet sağlayan sanık ...'un "failliğin şerikliğe asliliği prensibi" dikkate alınarak 5237 sayılı Kanun'un 37. maddesi uyarınca asli fail olarak cezalandırılmasına karar verilmesi yerine yazılı şekilde aynı Kanun'un 38. maddesi uyarınca "azmettiren" sıfatıyla cezalandırılmasına karar verilmesi hukuka aykırı bulunmuş ise de söz konusu hukuka aykırılık Yargıtay tarafından giderilmiştir.

IV. KARAR

A. Sanık ... hakkında kurulan hükme ilişkin temyiz istemleri yönünden;

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 25.02.2025 tarihli ve 2025/267 Esas, 2025/385 Karar sayılı kararında sanık ... müdafii ve katılan ... vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302/1.maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

B. Sanık ... hakkında kurulan hükme ilişkin temyiz istemleri yönünden;

Gerekçe bölümünün (2) numaralı paragrafında açıklanan nedenle sanık ... müdafii ve katılan vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 25.02.2025 tarihli ve 2025/267 Esas, 2025/385 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 303/1-h maddesi gereği hükmün 2. fıkrasının 1. bendinde yer alan "38/1 maddesi delaletiyle" ibaresinin çıkartılarak yerine "37/1. maddesi delaletiyle'' ibaresinin eklenmesi suretiyle, Tebliğname'ye kısmen uygun olarak oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca ... 11. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

20.05.2026 tarihinde karar verildi.