Ana Sayfa › İçtihatlar › Kira Hukuku › Kira Alacağı ve İtirazın İptali
Yargıtay 3. HD Onama Kira Hukuku
Otopark Kirasında Ruhsat Tarihi Yerine Sözleşmedeki İşletme Başlangıcı Esas Alındı
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/3098 · K. 2025/3901 · T. 09.09.2025
Karar Özeti
Yap-işlet-devret modeliyle otopark yapıp işletmeyi üstlenen davalı şirket, kapasitenin 1.320 araçtan 739 araca düşürülmesi ve ruhsatın 09.07.2015'te alınması nedeniyle bu tarihten önceki dönem için kira borcu doğmadığını savundu. İlk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, idarece verilen süre uzatımlarıyla işin bitirilmesi gereken tarihi 30.07.2012 olarak belirleyip işletme süresinin bu tarihte başladığını kabul etti ve itirazın iptaline karar verdi. Yargıtay, duruşmalı incelemede sözleşmede kira bedelinin işletme süresinin başlamasıyla ödeneceğinin kararlaştırıldığını ve bu hükmün tarafları bağladığını belirterek kararı onadı.
Kararın Ortaya Koyduğu İlke
Yargıtayca onanan kararda, kira bedelinin işletme süresinin başlamasıyla ödeneceğini öngören sözleşme hükmü bağlayıcı sayılmış ve kira borcunun başlangıcı ruhsat tarihine göre değil bu hükme göre belirlenmiştir.
Soru: Yap-işlet-devret otopark kirasında kira borcu ruhsat tarihinden mi, işletme başlangıcından mı doğar?
Sonuç: Davalı kiracının temyiz itirazları reddedilerek bölge adliye mahkemesi kararı onandı ve davalı aleyhine Yargıtay duruşması vekâlet ücretine hükmedildi.
Karar Künyesi
- MahkemeYargıtay
- Daire3. Hukuk Dairesi
- Esas No2024/3098
- Karar No2025/3901
- Karar Tarihi09.09.2025
- Karar TürüDaire Kararı
- SonuçOnama
- Resmî KaynakAdalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Bilgi Sistemi
İlgili Mevzuat
Kararın Önemli Bölümleri
“kira sözleşmesinde, işletme süresinin başlaması ile kira bedelinin ödeneceğinin kararlaştırılmış olmasına, bu hükmün taraflarına bağlayıcı nitelikte olduğu anlaşılmakla”
Kararın Tam Metni
3. Hukuk Dairesi 2024/3098 E. , 2025/3901 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/967 E., 2024/1275 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 6. Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/1789 E., 2019/1415 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 09.09.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde gelen davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... ’nun sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; taraflar arasında 13.04.2007 tarihli kira sözleşmesi düzenlendiğini, davalının yapılan ihtarlara rağmen kira bedellerini ödemediğini, bu nedenle başlatılan takibe davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek; itirazının iptaline, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; müvekkilinin, otopark yapımı konusunda davacının düzenlemiş olduğu ihaleyi kazandığını ve 13.04.2007 tarihli yap -işlet- devret sözleşmesini imzaladığını, müvekkilinin sözleşmede yer alan tüm yükümlülüklerini yerine getirmiş olmasına rağmen bir kısım imar uygulamalarının değişmesi nedeniyle davacı tarafından 1.320 araç olarak ihale edilen ve işletme hesapları yapılan otoparkın kapasitesinin 739 araca düşürülmesi sonucu kusuru olmaksızın inşaatın belirlenen süre de tamamlanamadığını, bu nedenle sözleşmeye konu yerin geçici kabulünün 14.09.2012 tarihinde, kesin kabulünün de 22.05.2015 tarihinde usulüne uygun gerçekleştirildiği, kesin kabul sonrasında 09.07.2015 tarihinde ruhsat alınarak müvekkilinin faaliyetine başladığı ve işletme bedellerini ödediğini, otoparkın kapasitesinin 739 araca düşmesi nedeniyle işletme bedelinin aynı oranda düşmesi gerektiğini, müvekkilinin ruhsat alarak faaliyete geçtiği 09.07.2015 tarihinden önceki dönemlere ait taleple bulunmasınını yasal olmadığını savunarak; davanın reddini, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasında yap-işlet-devret modeli ile otopark yapımı ve işletimine ilişkin sözleşme imzalandığı, bu sözleşmede yıllık kira bedelinin ilk yıl için 190.000,00 TL olduğu, bu miktarın sabit olarak belirlendiği, araç sayısına göre bir hesaplama yapılmadığı, kira bedelinin her yıl enflasyon oranında güncellenmesinin kararlaştırıldığı, kira ödemesinin de işletme süresinin başladığı yılın ilk ayında peşin olarak yatırılacağının kararlaştırıldığı, işletme süresinin 30.07.2012 tarihinden başladığı, buna göre yapılan hesaplamaya göre davacının davalıdan takip talebinde belirttiği asıl alacak ve işlemiş faiz yönünden haklı olduğu gerekçesiyle; davanın kabulüne, 547.333,56 TL asıl alacak, 102.671,09TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 650.004,65 TL alacağa ilişkin itirazın iptaline takibin bu miktar üzerinden devamına, dava konusu alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si oranında hesap edilen 109.466,71 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayılı belirtilen kararıyla; 13.04.2007 tarihli sözleşmede davalı şirketin yüklenici olduğunun, 12 ay yapım süresi+30 yıl müddetle tesisi işleteceğinin, yıllık 190.000,00 TL kira bedeli ödeyeceğinin, kira ödemesinin işletme süresinin başladığı yılın ilk ayında peşin olarak idare tarafından gösterilecek hesaba nakit yatırılacağının, kira bedelinin her yıl enflasyon oranında güncellemek suretiyle arttırılacağının kararlaştırıldığını, yüklenicinin yer teslimiyle birlikte işe başlamaya ve 12 ayda taahhüdünü tamamlayıp geçici kabule hazır hale getirmeye mecbur olduğu, her ne kadar işin 12 ayda bitirileceği sözleşmeyle kararlaştırılmışsa da, idarece 1.563 gün süre uzatım yapıldığı, süre uzatımı dahil olarak işin bitirilmesi gereken tarihin 30.07.2012 olarak hesap edildiği, bu tarih itibariyle yapılan işin sözleşme ve eklerine uygun olduğu ve geçici kabule engel olabilecek eksik, kusur ve arızaların bulunmadığının tespit edildiği, davacının 15.09.2015 tarihli yazısıyla; araç kapasitesinin 1,320' den 739 araç kapasitesine düşürüldüğüne dair kabulü ve işin bitirme tarihi itibarıyla yıllara göre araç kapasitesi düşürülmek suretiyle kira bedeli hesaplaması yapıldığını bildirdiği, işin başlangıç tarihinin 30.07.2012 olduğunun kabulü ile davalının icra takibine konu edilen kira bedellerini ödemediği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; sözleşmeye konu otoparkın ihalesi 1.320 araç kapasiteli olarak yapılsa da, değişen imar planları nedeniyle otoparkın kapasitesi 739 araca düştüğünü, bu nedenle müvekkili şirketten kaynaklanmayan sorunlar nedeniyle inşaatın bitirilmesinin planlanan tarihte tamamlanamadığını, kesin kabulün yapılmasının ardından 09.07.2015 tarihinde ruhsat alınarak müvekkil şirketin sözleşmeye konu otoparkı faaliyete geçirdiğini, sözleşmeye konu otoparkın ruhsatının 09.07.2015 tarihinde alınması nedeniyle 2015 yılının temmuz ayından itibaren kira ödemelerinin gerçekleştirildiğini, 09.07.2015 tarihinden öncesi için davacının herhangi bir talepte bulunulması mümkün olmadığın ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, kira alacağının tahsili istemiyle yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; hukuki ilişkinin ve bu ilişki nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığa ilgili kanun maddelerinin doğru şekilde uygulandığı, kira sözleşmesinde, işletme süresinin başlaması ile kira bedelinin ödeneceğinin kararlaştırılmış olmasına, bu hükmün taraflarına bağlayıcı nitelikte olduğu anlaşılmakla, davalının temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
28.000,00 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harçlarının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Bilgi Sistemi. Metin resmî kaynaktaki hâliyle aktarılmıştır; kararda anonimleştirilmeden kalmış kişisel veriler “...” ile gizlenmiştir.
Bu Karar Hakkında Sorular
Kiracı Şirketin Ruhsatı Geç Alması Kira Borcunu Erteledi mi?
Hayır. Kira bedelinin işletme süresinin başlamasıyla ödeneceği sözleşmede kararlaştırıldığından, süre uzatımları dâhil 30.07.2012 olarak belirlenen başlangıçtan itibaren kira istenebildi ve karar onandı.
Benzer Kararlar
Yargıtay 3. HD 21.01.2026
Sözleşmede Ayrıca KDV Hükmü Bulunmayan Kirada Kiracıdan Ek KDV İstenemedi
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/3105 · K. 2026/288
Kira sözleşmesinde kira bedeline ayrıca KDV ekleneceği kararlaştırılmamış ve aynı taraflar arasındaki kesinleşmiş karar da bu yönde olduğundan, kiracıdan sözleşme bedeline ek olarak KDV istenemeyeceği kabul edilmiştir.
Onama Kira Alacağı ve İtirazın İptali
Yargıtay 3. HD 04.12.2025
Kısmen Ödenmiş Kiranın Tamamı İçin Takipte Kötü Niyet Tazminatı Eklenerek Hüküm Onandı
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/3413 · K. 2025/5933
Kira alacağını kısmen tahsil ettiği hâlde beş yıllık kiranın tamamı için takip yapan kiraya veren kötü niyetli sayılmış, reddedilen kısım üzerinden kiracı lehine kötü niyet tazminatı gerektiği kabul edilmiştir.
Düzelterek Onama Kira Alacağı ve İtirazın İptali
Yargıtay 3. HD 19.03.2025
Depo Kirasındaki Özel Senet Vadeleri İncelenmeden Alacağın Kabulü Bozuldu
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/2558 · K. 2025/1743
Kira sözleşmesinde ilk kiralar için ayrı vadeli senet öngörülmüşse bu kiraların takip tarihinde muaccel olup olmadığı sözleşmedeki özel düzenlemeye göre değerlendirilmelidir.
Bozma Kira Alacağı ve İtirazın İptali
Yargıtay 3. HD 14.04.2026
Araç Kirası Alacağında İmzası İnkâr Edilmeyen Önceki Tarihli Sözleşme Delil Sayıldı
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/4743 · K. 2026/2152
Ocak 2014'ten itibaren istenen kira alacağında, yargılama sırasında sunulan ve imzası inkâr edilmeyen 17.12.2013 tarihli sözleşme delil niteliğinde kabul edilmiştir.
Onama Kira Alacağı ve İtirazın İptali
Kira Alacağı ve İtirazın İptali Konusundaki 66 Kararın Tümü
İlgili Rehber ve Hesaplama Araçları
- Kira Ödemeyen Kiracının Tahliyesi
- Kira Hukuku Rehberi
- Kira Hukuku İçtihatları
- Hukuk Sözlüğü: İtirazın İptali Davası Nedir?
Benzer Bir Hukuki Sorununuz mu Var?
Benzer görünen uyuşmazlıklarda dahi olayın koşulları sonucu değiştirebilir. Kira, iş, aile ve boşanma ile ceza hukuku alanlarındaki uyuşmazlıklarda dosyanızın değerlendirilmesi için Av. Mete ŞAHİN ile iletişime geçebilirsiniz (Yenimahalle, Ankara).
Telefon: 0552 725 25 18 · WhatsApp ile Yazın · İletişim Formu
Bu sayfadaki özet ve açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Esas alınması gereken metin, kararın resmî tam metnidir; olayın koşullarındaki farklılıklar sonucu değiştirebilir. Kararlar verildikleri tarihte yürürlükte olan mevzuata göre değerlendirilmelidir; sonraki kanun değişiklikleri kararın bugünkü uygulamadaki yerini etkileyebilir. Özetler, kararın resmî metnine dayanılarak hazırlanmakta ve yayımdan önce bu metinle karşılaştırılarak kontrol edilmektedir. İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN.