Velayet ve Kişisel İlişki Davasında Annenin Dava Ehliyeti Araştırılmalıydı

2. Hukuk Dairesi 2026/674 E. , 2026/5569 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/1253 E., 2025/1937 K.

DAVA TÜRÜ: Çocukla Kişisel İlişkinin Kaldırılması-Velâyetin Değiştirilmesi

İLK DERECE MAHKEMESİ: Giresun 1. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2021/273 E., 2025/158 K.

Taraflar arasındaki asıl dava(kişisel ilişkinin kaldırılması) ve birleşen davanın(velâyetin değiştirilmesi) yapılan yargılaması sonunda Bölge Adliye Mahkemesince verilen ve yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı-davacı baba vekili tarafından her iki dava yönünden temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1.Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartlarından(HMK m. 114/1-d) olup, bu husus kamu düzeniyle ilgilidir. Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırmakla yükümlüdür. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler(HMK. m. 115/1). Somut yargılamada ... ileri sürülmüş ve bu iddia dosya içerisindeki bir kısım delillerle de (boşanma dava dosyasındaki sağlık kurulu raporu ve hastane belgeleri) doğrulanmıştır.

Bu durumda mahkemece öncelikle yapılacak iş 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 405 inci ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 56 ncı maddeleri uyarınca davacı -davalı annenin vesayet altına alınmasının gerekip gerekmediğinin araştırılması ve bu hususun bir ön sorun sayılarak sonucuna kadar yargılamanın bekletilmesinden ibarettir. Bu yön göz önünde tutulmadan yargılamaya devam olunarak işin esası hakkında karar verilmesi usul ve kanuna aykırı bulunmuştur.

2.Asıl davanın 24.05.2021 tarihinde açılmış olması, yargılamanın sürüyor olması ve çocuğun yaşı da dikkate alındığında, süreç içinde baba ile çocuk arasındaki ilişkinin tamamen kopmaması için uzman refakatinde ve yatılı olmayacak şekilde çocuk ile baba arasında tedbiren kişisel ilişki kurulması gerekirken kurulan kişisel ilişkinin tedbiren kaldırılması da doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan, İlk Derece mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre yeniden hüküm kurulması zorunlu hale gelen her iki davaya yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.